Cuatro (original) (raw)
Esti artículu ye pal númberu 4. Pal añu 4, ver 4. Pa otros emplegos, ver Cuatro (dixebra).
| Cuatro | |
|---|---|
| Cardinal | Cuatro |
| Ordinal | Cuartu, -a, -ocuatrenu, -a, -o |
| Factorización | 2² |
| Sistemes de numberación | |
| Romana | IV ó IIII[1] |
| Ática | ΙΙΙΙ |
| China | 四 |
| China tradicional | 肆 |
| Armenia | Դ |
| Maya | •••• |
| Cirílica | Д |
| De los Campos d'Urnes | //// |
| India | ௪ |
| Sistema octal | 4 |
| Como parámetru d'una función | |
| Función φ d'Euler | 2 |
| Función divisor | 3 |
| Función de Möbius | 0 |
| Función de Mertens | -1 |
| tres Cuatro cinco | |
| [editar datos en Wikidata] |
El cuatro (4) ye'l númberu natural que sigue al 3 y preciede al 5.
El 4 ye'l primer númberu compuestu, siendo les sos divisores propies el 1, el 2 y sigo mesmo. Como la suma de les sos divisores ye 3 < 4, trátase d'un númberu defeutivu. El siguiente númberu compuestu ye'l 6.
El 4 ye'l segundu cuadráu perfeutu. L'anterior ye'l 1 y el siguiente ye'l 9.
Un polígonu de 4 llaos ye un cuadrilláteru. Si nun tien dos llados paralelos denómase trapezoide; si tien dos llaos paralelos denómase trapeciu; si tien los llaos paralelos dos a dos ye un romboide y si los ángulos que se formen ente los llaos son de 90º denómase rectángulu. Finalmente, el polígonu regular de cuatro llaos recibe'l nome de cuadráu.
Un poliedru de 4 cares ye un tetraedru. Les cares del tetraedru regular son triángulos equiláteros. Dientro d'un tetraedru regular pue inscribise otru.
Si se multiplica un númberu por 4 obtiense'l cuádruple del númberu anicial, y divide un númberu por 4 obtiense un cuartu del númberu anicial.
Esisten varios prefixos que signifiquen cuatro y participen na construcción d'una gran cantidá de pallabres d'usu cotidianu: cuadri, cuatri y tetra, como en cuadrilláteru, cuatriciclu y tetraedru.
Na simboloxía cristiana el 4 tien una gran importancia:
El Xénesis describe la Tierra como un cuadráu que flota nel universu y nel que nel so centru nacen 4 ríos en direición a los 4 puntos cardinales. Los 4 ríos dibuxen una cruz.
El 4 aplícase simbólicamente a los 4 Evanxelistes y a les 4 estaciones que simbolicen l'orde cósmicu creáu por Dios. Tamién son 4 los Padres de la Ilesia.
Nel Apocalipsis de Xuan Evanxelista (4´6-7) dizse que yeren 4 vivientes llenos de güeyos per delantre y per detrás:
1 asemeyáu a un lleón.
2 asemeyáu a un güe.
3 asemeyáu a un home.
4 asemeyáu a una águila.
Tradicionalmente, tamién son 4 los elementos: tierra, agua, aire y fueu. Según Carmelita Schicksal esos elementos seríen fueu, lluvia, sangre y vinu.
Na cultura china, considérase al 4 (四, sì) como un númberu de mala suerte por mor de la so semeyanza fonética cola pallabra que significa muerte (死, sǐ). Esta superstición dase tamién na cultura xaponesa onde se caltienen los vocablos chinos, cola pronunciación shi, como de pallabres cultes. En Xapón, por exemplu, considérase mal presaxu recibir un regalu compuestu de cuatro partes o pieces.
N'árabe cuatro ye Arbaâ, orixe del español ¼ o arroba (4 arrobes = 1 quintal) del que'l símbolu @, y al traviés del inglés dio la vuelta al mundu; siendo xunto con $ y & los símbolos españoles más esportaos a otres cultures.
Tamién, ciertes formes d'escribir el 4 correspuenden al signu astronómicu de Xúpiter:
- ↑ «Una de romanos: ¿IV ó IIII?». conoZe.com. Consultáu'l 6 de marzu de 2014.
Wikimedia Commons acueye conteníu multimedia sobre Cuatro.