tallar - Viccionari, el diccionari lliure (original) (raw)
- Pronúncia(i):
| Oriental: | central /təˈʎa/ⓘ |
|---|---|
| balear /təˈʎa/, /təˈja/ | |
| Occidental: | nord-occidental /taˈʎa/ |
| valencià /taˈʎaɾ/, /taˈʎa/ |
- Rimes: -a(ɾ)
- Homòfon: tallà
- Etimologia: Del llatí vulgar talĕāre, de talĕa (‘branca tallada per a ser trasplantada’), segle XI.
tallar trans., pron. (pronominal tallar-se)
- Trencar o separar un objecte amb ajuda d'un instrument de tall.
- Esculpir, treure material d'una peça perquè agafi una forma determinada.
- Trencar una continuïtat.
Va arribar ell i ens va tallar la festa. - Separar un fragment d'un text perquè desaparegui o per enganxar-lo en un altre lloc, fent servir un programa d'edició de text.
- (esports de raqueta) Colpejar la pilota o el volant de dalt a baix per imprimir-li un efecte de retrocés.
- (pilota) Llançar la pilota amb força i amb una trajectòria tan baixa com sigui possible.
- (pilota basca) Colpejar la pilota abans que faci el primer bot.
- (basquetbol) escapar-se
- (alguerès) trencar
Formes compostes i perifràstiques
| indicatiu | jo | tu | ell/ella/vostè | nosaltres | vosaltres/vós | ells/elles/vostès | verb |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| perfet | he | has | ha | hem | heu | han | ... tallat |
| havem | haveu | ||||||
| passat perifràstic | vaig | vas | va | vam | vau | van | ... tallar |
| vares | vàrem | vàreu | varen | ||||
| plusquamperfet | havia | havies | havia | havíem | havíeu | havien | ... tallat |
| passat anterioro perifràstic | haguí | hagueres | hagué | haguérem | haguéreu | hagueren | ... tallat |
| vaig haver | vas haver | va haver | vam haver | vau haver | van haver | ||
| vares haver | vàrem haver | vàreu haver | varen haver | ||||
| futur perfet | hauré | hauràs | haurà | haurem | haureu | hauran | ... tallat |
| condicional perfet | hauria | hauries | hauria | hauríem | hauríeu | haurien | ... tallat |
| haguera | hagueres | haguera | haguérem | haguéreu | hagueren | ||
| subjuntiu | jo | tu | ell/ella/vostè | nosaltres | vosaltres/vós | ells/elles/vostès | verb |
| passat perifràstic | vagi | vagis | vagi | vàgim | vàgiu | vagin | ... tallar |
| vaja | vages | vaja | vàgem | vàgeu | vagen | ||
| perfet | hagi | hagis | hagi | hàgim | hàgiu | hagin | ... tallat |
| haja | hages | haja | hàgem | hàgeu | hagen | ||
| plusquamperfet | hagués | haguessis | hagués | haguéssim | haguéssiu | haguessin | ... tallat |
| haguesses | haguéssem | haguésseu | haguessen | ||||
| haguera | hagueres | haguera | haguérem | haguéreu | hagueren | ||
| passat anteriorperifràstic | vagi haver | vagis haver | vagi haver | vàgim haver | vàgiu haver | vagin haver | ... tallat |
| vaja haver | vages haver | vaja haver | vàgem haver | vàgeu haver | vagen haver |
Paradigmes de flexió: tallo, talla, tallem
tallar amb algú = posar fi a una relació sentimental
tallar una baralla = separar les cartes en dues piles per demostrar que qui les reparteix no fa trampes
tallar-se = tenir vergonya (col·loquial)
tallar-se la maionesa = fer-se malbé
Trencar o separar un objecte amb ajuda d'un instrument
- Afrikaans: sny (af)
- Alemany: schneiden (de)
- Anglès: cut off (en)
- Àrab: جَرَحَ (ar)
- Armeni: կտրել (hy) (ktrel)
- Belarús: рэ́заць (be) (rézats)
- Bengalí: কাটা (bn)
- Búlgar: ре́жа (bg) (reja)
- Castellà: cortar (es)
- Coreà: 끊다 (ko) (kkeunta)
- Danès: skære (da)
- Eslovac: rezať (sk)
- Eslovè: rezati (sl)
- Esperanto: tranĉi (eo)
- Finès: leikata (fi)
- Francès: couper (fr)
- Friülà: taiâ (fur)
- Gallec: cortar (gl), sarxar (gl)
- Gal·lès: torri (cy)
- Georgià: გაჭრა (ka) (gatxra)
- Grec antic: τέμνω (grc) (témnō)
- Hebreu: חתך (he)
- Hindi: काटना (hi)
- Hongarès: vág (hu)
- Ídix: האַקן (yi)
- Indonesi: potong (id)
- Irlandès: gearr (ga)
- Italià: tagliare (it)
- Kazakh: кесу (kk) (kesw/kessu)
- Kirguís: кесүү (ky) (kessuu)
- Lituà: kirpti (lt)
- Llatí: insecare (la), incidere (la)
- Llengua de signes catalana: TALLAR (csc), GANIVET (csc)
- Macedoni: сече (mk)
- Neerlandès: snijden (nl)
- Occità: talhar (oc)
- Polonès: ciąć (pl)
- Portuguès: cortar (pt)
- Quítxua: khuchuy (qu)
- Romanès: tăia (ro), tăia (ro)
- Rus: ре́зать (ru) (rézat), поре́зать (ru) (porézat)
- Sànscrit: छिनत्ति (sa)
- Sard: secare (sc)
- Serbocroat: резати (sh), rezati (sh)
- Sicilià: tagghiari (scn)
- Suahili: kukata (sw)
- Suec: skära (sv)
- Tagal: hiwa (tl)
- Tàtar: кисү (tt)
- Turc: kesmek (tr)
- Txec: řezat (cs)
- Ucraïnès: рі́зати (uk) (rízati)
- Urdú: کاٹنا (ur)
- Uzbek: kesmoq (uz)
- Vènet: tajar (vec)
- Vietnamita: cắt (vi)
- Xinès: 切 (zh) (qiè)
Treure material d'una peça perquè agafi una forma determinada
Esports de raqueta: colpejar de dalt a baix per imprimir un efecte de retrocés
Pilota: llançar la pilota amb força i amb una trajectòria tan baixa com sigui possible
Pilota basca: colpejar la pilota abans que faci el primer bot
Síl·labes: ta·llar (2)
tallar. Diccionari general de l'esport. Informació cedida per TERMCAT.
Vegeu el Diccionari de sinònims de Softcatalà: tallar
Pronúncia(i):
Peninsular: septentrional /taˈʎaɾ/, meridional /taˈʝaɾ/
Americà: alt /t(a)ˈʝaɾ/, baix /taˈʝaɾ/, austral \taˈʒaɾ\
- Rimes: -aɾ
tallar (present tallo, passat tallé, futur tallaré)
- Síl·labes: ta·llar (2)