pryf - Wiciadur (original) (raw)

Oddiwrth Wiciadur, y geiriadur rhydd.

Cymraeg

Wicipedia

Pryfed (2): (gyda’r cloc) pryf llwyd, mosgito, pryf lladd, pryf cacynaidd, pryf teiliwr a phryf tŷ

Cynaniad

• yn y Gogledd: /prɨːv/
  • ar lafar: /prɨː/
• yn y De: /priːv/

Geirdarddiad

Hen Gymraeg prem ‘abwyd, pryf genwair, llyngyr’ o’r Gelteg *kʷrimis o’r gwreiddyn Indo-Ewropeg *kʷŕ̥mis a welir hefyd yn y Lithwaneg kirmìs, kir̃mis, y Slofaceg tafod. črm ‘cacynen fawr’ a’r Berseg kerm (کرم). Cymharer â’r Gernyweg pryv ‘abwydyn’, y Llydaweg preñv ‘abwydyn, llyngyren’ a’r Wyddeleg cruimh ‘cynrhonyn; abwydyn’.

Enw

pryf g (lluosog: pryfed)

1. (sŵoleg, pryfeteg) Unrhyw arthropod bach o ddosbarth yr Insecta sy’n anadlu aer, ac iddo gorff teiran (pen, thoracs ac abdomen), tri phâr o goesau ac hyd at ddau bâr o adenydd; trychfilyn
2. (yn y Gogledd) Trychfilyn byr, llyfn o gorff, o urdd y Diptera (h.y. y dwyadeiniogion), yn enwedig un o deulu’r Muscidae (h.y. y pryfed cylionol), ac iddo ben symudol, pâr o adenydd blaen tryloyw pilennog, pâr o wrthbwysyddion ôl a gên-rannau sugnol neu dreiddiol, ac sy’n epilio cynrhon ac yn bwysig fel peilliwr a chludwr clefyd

Cyfystyron

1. pryfyn, trychfil, trychfilyn
2. (yn y De) cleren, (yn y De-orllewin) cylionen

Termau cysylltiedig

• tarddeiriau: pryfedaidd, pryfedfa, pryfedog, pryfeta, pryfeteg
• cyfansoddeiriau (ystyr 1): cenbryf, pryfleiddiad, pryfysol, ticbryf
• cyfuniadau (ystyr 2): pryf cacynaidd, pryf chwythu, pryf cig, pryf dawnsio, pryf glas, pryf hofran, pryf lladd ~ pryf lleidr, pryf llwyd, pryf teiliwr, pryf tŷ, pryf tywod, pryf y gors

Cyfieithiadau