ano - Wiktionary, the free dictionary (original) (raw)
From Wiktionary, the free dictionary
Abbreviation of English Andoque.
ano
Inherited from Proto-Philippine *anúh, From Proto-Malayo-Polynesian *anu.
anó
ano
ano
ano m
Inherited from Proto-Philippine *anúh, from Proto-Malayo-Polynesian *anu, from Proto-Austronesian *(na-)nu.
áno or anó (Basahan spelling ᜀᜈᜓ)
- (interrogative) what
Ano an ginigibo mo?
What are you doing?
Freestanding form of suffix a̱-. Cognate with Chickasaw ano, Alabama ana, Mikasuki aani, Creek vne
ano (first-person singular)
- (emphatic) I, me
- (Mississippi) mine
Choctaw usually doesn't use personal pronouns, instead relying on pronominal affixes.
ano
- Clark, E. W. (1911), “ANU, anur, ano, anor”, in Ao-Naga dictionary, Dimapur
From Proto-Germanic *hanô or *hanjō.
ano
Inherited from Old Czech ano, from Proto-Slavic *ano. Compare Slovak áno (“yes”), Polish ano (“yes, indeed”). First attested in the 15th century.[1]
ano
- yes!
ano
- ^ Rejzek, Jiří (2015), “ano”, in Český etymologický slovník [Czech Etymological Dictionary] (in Czech), 3rd (revised and expanded) edition, Praha: LEDA, →ISBN, page 58
- “ano”, in Příruční slovník jazyka českého (in Czech), 1935–1957
- “ano”, in Slovník spisovného jazyka českého (in Czech), 1960–1971, 1989
Back-formation from -ano (“member, inhabitant”).
ano (accusative singular anon, plural anoj, accusative plural anojn)
- member (of a society or a group)
- inhabitant (of a place)
- (member): adepto, aliĝinto, disĉiplo
- anaro (“membership; following; party”)
- ani (“to be a member, belong”)
- anigi (“to make (someone) a member; to sign (someone) up”)
- aniĝi (“to join”)
- “ano”, in Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto [Complete Illustrated Dictionary of Esperanto], 2020, →ISBN
- “ano”, in Reta Vortaro [Online Dictionary] (in Esperanto), 1997-2026
ano
ano
- inflection of anoa:
Inherited from Old Galician-Portuguese ano (“year”), from Latin annus (“year”).
ano m (plural anos)
Learned borrowing from Latin ānus.
ano m (plural anos)
(This etymology is missing or incomplete. Please add to it, or discuss it at the Etymology scriptorium.)
ano
- awe, reverence, peacefulness, sacredness, holiness
- feeling of awe, fear, or oppression
- weird solitude, oppressive quiet
- awestruck, lost in thought
ano m
- Antonio Pellizzer; Giovanni Pellizzer (1992), Vocabulario del dialetto di Rovigno d'Istria, page 54
- Sandro Cergna (2015), Vocabolario del dialetto di Valle d'Istria, →ISBN, page 26
ano m (plural ani)
ano
ānō
anõ
From Portuguese ano.
ano
- year
ano passado ― last year
ano trasado ― two years ago
abrí ano ― to bring in the New Year (literally, “to open the year”)
fichâ ano ― to have a birthday (literally, “to close the year”)
- abrí ano may be a calque of Cantonese 開年 / 开年 (hoi1 nin4, literally “open year”).
- https://www.macaneselibrary.org/pub/english/uipatua.htm
From Proto-West Germanic *anō, from Proto-Germanic *anô.
ano m
- ana (“grandmother”)
From Proto-West Germanic *ānu, from Proto-Germanic *ēnu.
āno
Proto-Balto-Slavic *ō
Proto-Slavic *a
univ.
Proto-Slavic *ano
Old Polish ano
Inherited from Proto-Slavic *ano. First attested in 1400.
ano
- used to present something; and here
- 1879 [1411], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Księga ziemi czerskiej 1404-1425. Liber terrae Cernensis[1], Masovia, page 344:
Essze yeszmy sandzili Jakuba sz panem Paszkem, ano m[e]y geszmy gemu skaszaly XXX grziwen
[Eże jesmy sądzili Jakuba z panem Paszkiem, ano m[e]y jesmy jemu skazali XXX grzywien]
- 1879 [1411], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Księga ziemi czerskiej 1404-1425. Liber terrae Cernensis[1], Masovia, page 344:
- and yet
- 1902 [1400], “Wybór zapisek sądowych grodzkich i ziemskich wielkopolskich z XV wieku”, in Franciszek Piekosiński, editor, Studia, rozprawy i materiały z dziedziny historii polskiej i prawa polskiego[2], volume 6, Poznań, Pyzdry, Kościan, Gniezno, page 19:
Potrasz stawil sø na ten rok, iaco mal, ano go ne chczano prziyancz
[Piotrasz stawił się na ten rok, jako miał, ano go nie chciano przyjąć] - 1895 [1422], Archiwum Komisji Prawniczej. Collectanea ex Archivo Collegii Iuridici[3], volume VIIIa, page 45:
Iako mne pan kaszal na przewoth, ano nye bil moy
[Jako mnie pan kazał na przewod, ano nie był moj]
- 1902 [1400], “Wybór zapisek sądowych grodzkich i ziemskich wielkopolskich z XV wieku”, in Franciszek Piekosiński, editor, Studia, rozprawy i materiały z dziedziny historii polskiej i prawa polskiego[2], volume 6, Poznań, Pyzdry, Kościan, Gniezno, page 19:
- and just
- 1930 [c. 1455], “III Reg”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 14, 17:
Gdisz przestøpyla przes prog domowi, nalyazla, ano dzeczø vmarlo (cumque illa ingrederetur limen domus, puer mortuus est)
[Gdyż przestąpiła przez prog domowy, nalazła, ano dziecię umarło (cumque illa ingrederetur limen domus, puer mortuus est)]
- 1930 [c. 1455], “III Reg”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 14, 17:
- because meanwhile, because just
- 1930 [c. 1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 12, 39:
Synowye izrahelsczy... uczynyly søø... chleb prazny, bo nye mogly ukwaszycz, ano ge nøkaly Egipsczy (cogentibus... Aegyptiis)
[Synowie izrahelszczy... uczynili są... chleb przasny, bo nie mogli ukwasić, ano je nękali Ejipszczy (cogentibus... Aegyptiis)]
- 1930 [c. 1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 12, 39:
- Polish: ano, a ono (Kurpie, Ostrołęka County), anu (Łowicz)
- Silesian: ano
- Boryś, Wiesław (2005), “ano”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
- Bańkowski, Andrzej (2000), “ano”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
- B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “ano”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
From Proto-West Germanic *ānu, from Proto-Germanic *ēnu.
āno
- without (accusative case only)
Köbler, Gerhard (2014), “āno”, in Altsächsisches Wörterbuch[4] (in German), 5th edition
(Masovia):
Rhymes: -ɔ
Syllabification: a‧no
Proto-Balto-Slavic *ō
Proto-Slavic *a
univ.
Proto-Slavic *ano
Old Polish ano
Polish ano
Inherited from Old Polish ano.
ano
- yes, indeed
Synonyms: no, tak
Antonym: nie - (colloquial or dialectal, Near Masovian) emphatic particle used with imperatives
Synonym: no - (Middle Polish) so
Synonyms: otóż, więc
ano
- (Middle Polish or dialectal, Masuria, Warmia) used to present something; and here
- (Middle Polish) and just
- (Middle Polish) and yet
- (Masuria, Ostróda, contrastive) but; just
- (Podegrodzie) synonym of no
Ano tak posed i ukrád. ― Well, he went and stole it.
Ano jak upiekła ta dziewcyna, to ją wyjęła z pieca. ― Well, when that girl baked it, she'll take it out of the oven.
ano
ano (not comparable)
- (Przemyśl) synonym of znowu
Ano na drugi dzień jedzie Jaś w pole. ― Jaś is going to the field for another day again.
See jeno.
ano
- “ano”, in Wielki słownik języka polskiego[5] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
- “ano”, in Polish dictionaries at PWN[6] (in Polish)
- Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “ano”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
- Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “ano”, in Słownik języka polskiego
- Aleksander Zdanowicz (1861), “ano”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
- J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “ano”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 40
- Zygmunt Wasilewski (1889), “ano”, in Jagodne: wieś w powiecie łukowskim, gminie Dąbie: zarys etnograficzny[7] (in Polish), Warsaw: M. Arct, page 239
- Zofia Stamirowska (1987-2024), “ano”, in Anna Basara, editor, Słownik gwar Ostródzkiego, Warmii i Mazur, volume 1, Zakład Narodowy im. Ossolińskich Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, →ISBN, pages 127-128
- Dr Nadmorski (Józef Łęgowski) (1889), “ano”, in “Spis wyrazów właściwych gwarze malborskiej i kociewskiej”, in Wisła. Miesięcznik Geograficzno-Etnograficzny (in Polish), volume 3 z.4, page 744
- Gustaw Pobłocki (1887), “ano”, in Słownik kaszubski z dodatkiem idyotyzmów chełmińskich i kociewskich (in Polish), 2 edition, Chełmno, page 153
- Aleksander Saloni (1908), “ano”, in “Lud rzeszowski”, in Materyały Antropologiczno-Archeologiczne i Etnograficzne[8] (in Polish), volume 10, Kraków: Akademia Umiejętności, page 332
- Karol Mátyás (1891), “ano”, in “Słowniczek gwary ludu zamieszkującego wschodnio-południową najbliższą okolicę Nowego Sącza”, in Sprawozdania Komisyi Językowej Akademii Umiejętności (in Polish), volume 4, Kraków: Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, page 319
- Hieronim Łopaciński (1892), “ano”, in “Przyczynki do nowego słownika języka polskiego (słownik wyrazów ludowych z Lubelskiego i innych okolic Królestwa Polskiego)”, in Prace Filologiczne (in Polish), volume 4, Warsaw: skł. gł. w Księgarni E. Wende i Ska, page 181
- anno (pre-standardization spelling)
From Old Galician-Portuguese ano (“year”), from Latin annus (“year”), from Proto-Italic *atnos (“year”), from Proto-Indo-European *h₂et-nos-, probably from *h₂et- (“to go”).
Cognate with Galician ano, Spanish año, Catalan any, Occitan, French, and Romanian an, Italian anno.
-
- (Southern Brazil) IPA(key): /ˈɐ.no/
-
- (Northern Portugal) IPA(key): /ˈa.nu/
Hyphenation: a‧no
ano m (plural anos)
- year
- 1880, Maria Amalia Vaz de Carvalho, “A Cigana [Gypsy]”, in Contos e phantasias [Short stories and fantasies][9], 2nd edition, Lisbon: Parceria Antonio Maria Pereira, published 1905, page 152:
Luiza amava, e amava com o primeiro e grande affecto de quinze annos.
Luiza was in love, and she loved with the first and profound affection of a fifteen-year-old.
- 1880, Maria Amalia Vaz de Carvalho, “A Cigana [Gypsy]”, in Contos e phantasias [Short stories and fantasies][9], 2nd edition, Lisbon: Parceria Antonio Maria Pereira, published 1905, page 152:
For quotations using this term, see Citations:ano.
aninho (diminutive)
Kabuverdianu: anu
→? Telugu: ఆన (āna)
“ano”, in Dicionário Aulete Digital (in Portuguese), Rio de Janeiro: Lexikon Editora Digital, 2008–2026
“ano”, in Dicionário Priberam da Língua Portuguesa (in Portuguese), Lisbon: Priberam, 2008–2026
ano
Proto-Balto-Slavic *ō
Proto-Slavic *a
univ.
Proto-Slavic *ano
Old Polish ano
Silesian ano
Inherited from Old Polish ano.
ano
- confirmation particle; yes
Synonyms: ja, toć, no
Antonym: niy - Used to a previously mentioned situation; well, so
- ano in silling.org
- Bogdan Kallus (2020), “ano”, in Słownik Gōrnoślōnskij Gŏdki, IV edition, Chorzów: Pro Loquela Silesiana, →ISBN, page 232
- Aleksandra Wencel (2023), “ano”, in Dykcjůnôrz ślų̊sko-polski, page 21
ano m (plural anos)
- anus
Synonym: culo
¿Cómo huele mi aliento? — A una selva asquerosa. — Bueno, al menos no huele al ano de un gato muerto como el tuyo.
How does my breath smell? — Like a disgusting jungle. — Well at least it doesn't smell like a dead cat's anus like yours.
Do not confuse with año (“year”).
“ano”, in Diccionario de la lengua española [Dictionary of the Spanish Language] (in Spanish), online version 23.8.1, Royal Spanish Academy [Spanish: Real Academia Española], 15 December 2025
Inherited from Proto-Philippine *anúh, from Proto-Malayo-Polynesian *anu, from Proto-Austronesian *(na-)nu. Compare Tausug unu.
- (Standard Tagalog) IPA(key): /ʔaˈno/ [ʔɐˈn̪o]
- Rhymes: -o
- Syllabification: a‧no
anó (plural ano-ano, Baybayin spelling ᜀᜈᜓ)
- (interrogative) what
Synonyms: (gay slang) anek, (gay slang) anech - term used for any object whose actual name the speaker does not know, avoids, or cannot remember: thingamajig, whatchamacallit
Synonyms: kuwan, eme
anó (Baybayin spelling ᜀᜈᜓ)
- an expression of surprise or disbelief: what!
anó (Baybayin spelling ᜀᜈᜓ)
- alternative form of 'no
- “ano”, in Pambansang Diksiyonaryo | Diksiyonaryo.ph, 2018
- Blust, Robert; Trussel, Stephen; et al. (2023) “*nu”, in the CLDF dataset from The Austronesian Comparative Dictionary (2010–), →DOI
- Ona
From Proto-Polynesian *rano, from Proto-Oceanic *rano, from Proto-Malayo-Polynesian *danaw, from Proto-Austronesian *danaw.
ano
ano m (plural ani)
- ano bixesto
- IPA(key): /ˈa.n̪o/
ano
- a part (of something)
- Clemens Voorhoeve (1982), The Makian languages and their neighbours[10], Pacific linguistics