retornar - Wikcionario, el diccionario libre (original) (raw)
| retornar | |
|---|---|
| pronunciación (AFI) | [ret̪oɾˈnaɾ] Colombiaⓘ |
| silabación | re-tor-nar |
| acentuación | aguda |
| longitud silábica | trisílaba |
| rima | aɾ |
Se documenta por primera vez en 1218.[1] Del prefijo re- y tornar.
1
2
3
Hacer que una cosa retroceda o vuelva atrás.[2]
4
Volver al lugar o a la situación en que se estuvo.[2]
- Uso: se emplea también como pronominal retornarse.
- Sinónimos: regresar, tornar, volver.
5
Uso: obsoleto.
Sinónimo: retornar en sí.
Conjugación de retornar paradigma: amar (regular) [▲▼]
| Formas no personales (verboides) | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Infinitivo | retornar | haber retornado | |||||
| Gerundio | retornando | habiendo retornado | |||||
| Participio | retornado | ||||||
| Formas personales | |||||||
| Modo indicativo | |||||||
| yo | tú | vos | él, ella, usted | nosotros | vosotros | ustedes, ellos | |
| Presente | yo retorno | tú retornas | vos retornás | él, ella, usted retorna | nosotros retornamos | vosotros retornáis | ustedes, ellos retornan |
| Pretérito imperfecto | yo retornaba | tú retornabas | vos retornabas | él, ella, usted retornaba | nosotros retornábamos | vosotros retornabais | ustedes, ellos retornaban |
| Pretérito perfecto | yo retorné | tú retornaste | vos retornaste | él, ella, usted retornó | nosotros retornamos | vosotros retornasteis | ustedes, ellos retornaron |
| Pretérito pluscuamperfecto | yo había retornado | tú habías retornado | vos habías retornado | él, ella, usted había retornado | nosotros habíamos retornado | vosotros habíais retornado | ustedes, ellos habían retornado |
| Pretérito perfecto compuesto | yo he retornado | tú has retornado | vos has retornado | él, ella, usted ha retornado | nosotros hemos retornado | vosotros habéis retornado | ustedes, ellos han retornado |
| Futuro | yo retornaré | tú retornarás | vos retornarás | él, ella, usted retornará | nosotros retornaremos | vosotros retornaréis | ustedes, ellos retornarán |
| Futuro compuesto | yo habré retornado | tú habrás retornado | vos habrás retornado | él, ella, usted habrá retornado | nosotros habremos retornado | vosotros habréis retornado | ustedes, ellos habrán retornado |
| Pretérito anterior† | yo hube retornado | tú hubiste retornado | vos hubiste retornado | él, ella, usted hubo retornado | nosotros hubimos retornado | vosotros hubisteis retornado | ustedes, ellos hubieron retornado |
| Modo condicional | |||||||
| yo | tú | vos | él, ella, usted | nosotros | vosotros | ustedes, ellos | |
| Condicional simple | yo retornaría | tú retornarías | vos retornarías | él, ella, usted retornaría | nosotros retornaríamos | vosotros retornaríais | ustedes, ellos retornarían |
| Condicional compuesto | yo habría retornado | tú habrías retornado | vos habrías retornado | él, ella, usted habría retornado | nosotros habríamos retornado | vosotros habríais retornado | ustedes, ellos habrían retornado |
| Modo subjuntivo | |||||||
| que yo | que tú | que vos | que él, que ella, que usted | que nosotros | que vosotros | que ustedes, que ellos | |
| Presente | que yo retorne | que tú retornes | que vos retornes, retornés | que él, que ella, que usted retorne | que nosotros retornemos | que vosotros retornéis | que ustedes, que ellos retornen |
| Pretérito imperfecto | que yo retornara, retornase | que tú retornaras, retornases | que vos retornaras, retornases | que él, que ella, que usted retornara, retornase | que nosotros retornáramos, retornásemos | que vosotros retornarais, retornaseis | que ustedes, que ellos retornaran, retornasen |
| Pretérito perfecto | que yo haya retornado | que tú hayas retornado | que vos hayas retornado | que él, que ella, que usted haya retornado | que nosotros hayamos retornado | que vosotros hayáis retornado | que ustedes, que ellos hayan retornado |
| Pretérito pluscuamperfecto | que yo hubiera retornado, hubiese retornado | que tú hubieras retornado, hubieses retornado | que vos hubieras retornado, hubieses retornado | que él, que ella, que usted hubiera retornado, hubiese retornado | que nosotros hubiéramos retornado, hubiésemos retornado | que vosotros hubierais retornado, hubieseis retornado | que ustedes, que ellos hubieran retornado, hubiesen retornado |
| Futuro† | que yo retornare | que tú retornares | que vos retornares | que él, que ella, que usted retornare | que nosotros retornáremos | que vosotros retornareis | que ustedes, que ellos retornaren |
| Futuro compuesto† | que yo hubiere retornado | que tú hubieres retornado | que vos hubieres retornado | que él, que ella, que usted hubiere retornado | que nosotros hubiéremos retornado | que vosotros hubiereis retornado | que ustedes, que ellos hubieren retornado |
| Modo imperativo | |||||||
| ― | (tú) | (vos) | (usted) | (nosotros) | (vosotros) | (ustedes) | |
| Presente | ― ― | (tú) retorna | (vos) retorná | (usted) retorne | (nosotros) retornemos | (vosotros) retornad | (ustedes) retornen |
| Leyenda: † arcaico, x no normativo, PART se usa más como participio, ADJ se usa más como adjetivo, ■ cambio ortográfico, ■ irregularidad |
- Derivados: retornable, retorno.
| retornar | |
|---|---|
| pronunciación | falta agregar |
Si puedes, incorpórala: ver cómo.
1
2
| retornar | |
|---|---|
| central (AFI) | [rə.turˈna] |
| valenciano (AFI) | [re.toɾˈnaɾ] |
| baleárico (AFI) | [rə.torˈna] |
| acentuación | aguda |
| longitud silábica | trisílaba |
Atestiguado desde el siglo XIV.[4] Del prefijo re- y tornar.
Verbo transitivo e intransitivo
[editar]
1
Conjugación de retornar paradigma: amar (regular) [▲▼]
| Formas no personales (verboides) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Infinitivo | retornar | haver retornat | ||||
| Gerundio | retornant | havent retornat | ||||
| Participio | retornat | |||||
| Formas personales | ||||||
| Modo indicativo | ||||||
| jo | tu | el, ella, vostè | nosaltres | vosaltres, vós | ells, elles, vostès | |
| Presente | jo retorno, retorne, retorni, retorn | tu retornes | el, ella, vostè retorna | nosaltres retornem, retornam | vosaltres, vós retorneu, retornau | ells, elles, vostès retornen |
| Pretérito imperfecto | jo retornava | tu retornaves | el, ella, vostè retornava | nosaltres retornàvem | vosaltres, vós retornàveu | ells, elles, vostès retornaven |
| Pretérito perfecto | jo retorní | tu retornares | el, ella, vostè retornà | nosaltres retornàrem | vosaltres, vós retornàreu | ells, elles, vostès retornaren |
| Pretérito perifrástico | jo vaig retornat | tu vas retornat, vares retornat | el, ella, vostè va retornat | nosaltres vem retornat, vàrem retornat | vosaltres, vós vau retornat, vàreu retornat | ells, elles, vostès van retornat, varen retornat |
| Pretérito pluscuamperfecto | jo havia retornat | tu havies retornat | el, ella, vostè havia retornat | nosaltres havíem retornat | vosaltres, vós havíeu retornat | ells, elles, vostès havien retornat |
| Pretérito perfecto compuesto | jo he retornat | tu has retornat | el, ella, vostè ha retornat | nosaltres hem retornat, havem retornat | vosaltres, vós heu retornat, haveu retornat | ells, elles, vostès han retornat |
| Futuro | jo retornaré | tu retornaràs | el, ella, vostè retornarà | nosaltres retornarem | vosaltres, vós retornareu | ells, elles, vostès retornaran |
| Futuro compuesto | jo hauré retornat | tu hubràs retornat | el, ella, vostè haurà retornat | nosaltres haurem retornat | vosaltres, vós haureu retornat | ells, elles, vostès hauran retornat |
| Pretérito anterior† | jo haguí retornat, vaig haver retornat | tu hagueres retornat, vas haver retornat, vares haver retornat | el, ella, vostè hagué retornat, va haver retornat | nosaltres haguérem retornat, vem haver retornat, vàrem haver retornat | vosaltres, vós haguéreu retornat, vau haver retornat, vàreu haver retornat | ells, elles, vostès hagueren retornat, van haver retornat, varen haver retornat |
| Modo condicional | ||||||
| jo | tu | el, ella, vostè | nosaltres | vosaltres, vós | ells, elles, vostès | |
| Condicional simple | jo retornaria | tu retornaries | el, ella, vostè retornaria | nosaltres retornaríem | vosaltres, vós retornaríeu | ells, elles, vostès retornarien |
| Condicional compuesto | jo hauria retornat, haguera retornat | tu hauries retornat, hagueres retornat | el, ella, vostè hauria retornat, haguera retornat | nosaltres hauríem retornat, haguérem retornat | vosaltres, vós hauríeu retornat, haguéreu retornat | ells, elles, vostès haurien retornat, hagueren retornat |
| Modo subjuntivo | ||||||
| que jo | que tu | que el, que ella, que vostè | que nosaltres | que vosaltres, que vós | que ells, que elles, que vostès | |
| Presente | que jo retorni, retorne | que tu retornis, retornes | que el, que ella, que vostè retorni, retorne | que nosaltres retornem | que vosaltres, que vós retorneu | que ells, que elles, que vostès retornin, retornen |
| Pretérito imperfecto | que jo retornés, retornàs, retornara | que tu retornessis, retornesses, retornassis, retornasses, retornares | que el, que ella, que vostè retornés, retornàs, retornara | que nosaltres retornéssim, retornéssem, retornàssim, retornàssem, retornàrem | que vosaltres, que vós retornéssiu, retornésseu, retornàssiu, retornàsseu, retornàreu | que ells, que elles, que vostès retornessin, retornessen, retornassin, retornassen, retornaren |
| Pretérito perfecto | que jo hagi retornat, haja retornat | que tu hagis retornat, hages retornat | que el, que ella, que vostè hagi retornat, haja retornat | que nosaltres hàgim retornat, hàgem retornat | que vosaltres, que vós hàgiu retornat, hàgeu retornat | que ells, que elles, que vostès hagin retornat, hagen retornat |
| Pretérito perifrástico | que jo vagi retornat, vaja retornat | que tu vagis retornat, vages retornat | que el, que ella, que vostè vagi retornat, vaja retornat | que nosaltres vàgim retornat, vàgem retornat | que vosaltres, que vós vàgiu retornat, vàgeu retornat | que ells, que elles, que vostès vagin retornat, vagen retornat |
| Pretérito pluscuamperfecto | que jo hagués retornat, haguera retornat | que tu haguessis retornat, haguesses retornat, hagueres retornat | que el, que ella, que vostè hagués retornat, haguera retornat | que nosaltres haguéssim retornat, haguéssem retornat, haguérem retornat | que vosaltres, que vós haguéssiu retornat, haguésseu retornat, haguéreu retornat | que ells, que elles, que vostès haguessin retornat, haguessen retornat, hagueren retornat |
| Pretérito anterior† | que jo vagi haver retornat, vaja haver retornat | que tu vagis haver retornat, vages haver retornat | que el, que ella, que vostè vagi haver retornat, vaja haver retornat | que nosaltres vàgim haver retornat, vàgem haver retornat | que vosaltres, que vós vàgiu haver retornat, vàgeu haver retornat | que ells, que elles, que vostès vagin haver retornat, vagen haver retornat |
| Modo imperativo | ||||||
| ― | (tu) | (vostè) | (nosaltres) | (vosaltres, vós) | (vostès) | |
| Presente | ― ― | (tu) retorna | (vostè) retorni, retorne | (nosaltres) retornem | (vosaltres) retorneu, retornau | (vostès) retornin, retornen |
| Leyenda: † arcaico, x no normativo, PART se usa más como participio, ADJ se usa más como adjetivo, ■ cambio ortográfico, ■ irregularidad |
| retornar | |
|---|---|
| pronunciación (AFI) | [ret̪oɾˈnaɾ] |
| silabación | re-tor-nar |
| acentuación | aguda |
| longitud silábica | trisílaba |
| rima | aɾ |
1
- Ejemplo:
Conjugación de retornar paradigma: amar (regular) [▲▼]
| Formas no personales (verboides) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Infinitivo | retornar | ter retornado | ||||
| Gerundio | retornando | tendo retornado | ||||
| Participio | retornado | |||||
| Formas personales | ||||||
| Modo infinitivo | ||||||
| por . eu | por . tu | por . ele, por . ela, por . vostede | por . nós | por . vós | por . vostedes, por . eles, por . elas | |
| Infinitivo simple | por . eu retornar | por . ti retornares | por . ele, por . ela, por . vostede retornar | por . nós retornarmos | por . vós retornardes | por . vostedes, por . eles, por . elas retornaren |
| Infinitivo compuesto | por . eu ter retornado | por . ti teres retornado | por . ele, por . ela, por . vostede ter retornado | por . nós termos retornado | por . vós terdes retornado | por . vostedes, por . eles, por . elas teren retornado |
| Modo indicativo | ||||||
| eu | tu | ele, ela, vostede | nós | vós | vostedes, eles, elas | |
| Presente | eu retorno | ti retornas | el, el, vostede retorna | nós retornamos | vós retornades | vostedes, eles, elas retornan |
| Pretérito imperfecto | eu retornaba | ti retornabas | el, el, vostede retornaba | nós retornabamos | vós retornabades | vostedes, eles, elas retornaban |
| Pretérito perfecto | eu retornei | ti retornaches | el, el, vostede retornou | nós retornamos | vós retornastes | vostedes, eles, elas retornaron |
| Pretérito pluscuamperfecto | eu retornara | ti retornaras | el, el, vostede retornara | nós retornaramos | vós retornarades | vostedes, eles, elas retornaran |
| Pretérito perfecto compuesto | eu teño retornado | ti tes retornado | el, el, vostede ten retornado | nós temos retornado | vós tendes retornado | vostedes, eles, elas teñen retornado |
| Pretérito pluscuamperfecto compuesto | eu tiña retornado | ti tiñas retornado | el, el, vostede tiña retornado | nós tiñamos retornado | vós tiñades retornado | vostedes, eles, elas tiñan retornado |
| Futuro | eu retornarei | ti retornarás | el, el, vostede retornará | nós retornaremos | vós retornaredes | vostedes, eles, elas retornarán |
| Futuro compuesto | eu terei retornado | ti terás retornado | el, el, vostede terá retornado | nós teremos retornado | vós teredes retornado | vostedes, eles, elas terán retornado |
| Pretérito anterior† | eu tiven retornado | ti tiveches retornado | el, el, vostede tivo retornado | nós tivemos retornado | vós tivestes retornado | vostedes, eles, elas tiveron retornado |
| Modo condicional | ||||||
| eu | tu | ele, ela, vostede | nós | vós | vostedes, eles, elas | |
| Condicional simple | eu retornaría | ti retornarías | el, el, vostede retornaría | nós retornariamos | vós retornariades | vostedes, eles, elas retornarían |
| Condicional compuesto | eu tería retornado | ti terías retornado | el, el, vostede tería retornado | nós teriamos retornado | vós teriades retornado | vostedes, eles, elas terían retornado |
| Modo subjuntivo | ||||||
| que eu | que tu | que ele, que ela, que vostede | que nós | que vós | que vostedes, que eles, que elas | |
| Presente | que eu retorne | que ti retornes | que ele, que ela, que vostede retorne | que nós retornemos | que vós retornedes | que vostedes, que eles, que elas retornen |
| Pretérito imperfecto | que eu retornase | que ti retornases | que ele, que ela, que vostede retornase | que nós retornásemos | que vós retornásedes | que vostedes, que eles, que elas retornasen |
| Pretérito perfecto | que eu teña retornado | que ti teñas retornado | que ele, que ela, que vostede teña retornado | que nós teñamos retornado | que vós teñades retornado | que vostedes, que eles, que elas teñan retornado |
| Pretérito pluscuamperfecto | que eu tivese retornado | que ti tiveses retornado | que ele, que ela, que vostede tivese retornado | que nós tivésemos retornado | que vós tivésedes retornado | que vostedes, que eles, que elas tivesen retornado |
| Futuro† | que eu retornar | que ti retornares | que ele, que ela, que vostede retornar | que nós retornarmos | que vós retornardes | que vostedes, que eles, que elas retornaren |
| Futuro compuesto† | que eu tiver retornado | que ti tiveres retornado | que ele, que ela, que vostede tiver retornado | que nós tivermos retornado | que vós tiverdes retornado | que vostedes, que eles, que elas tiveren retornado |
| Modo imperativo | ||||||
| ― | (tu) | (vostede) | (nós) | (vós) | (vostedes) | |
| Presente | ― ― | (ti) retorna | (vostede) retorne | (nós) retornemos | (vós) retornade | (vostedes) retornen |
| Leyenda: † arcaico, x no normativo, PART se usa más como participio, ADJ se usa más como adjetivo, ■ cambio ortográfico, ■ irregularidad |
| retornar | |
|---|---|
| pronunciación | falta agregar |
Si puedes, incorpórala: ver cómo.
1
Retornar4.
| retornar | |
|---|---|
| brasilero (AFI) | /ʁe.toʁˈnaʁ/ |
| europeo (AFI) | /ʁɨ.tuɾˈnaɾ/ |
| silabación | re-tor-nar |
| acentuación | aguda |
| longitud silábica | trisílaba |
| rimas | aɾ, aʁ |
Verbo intransitivo y transitivo
[editar]
1
Conjugación de retornar paradigma: amar (regular) [▲▼]
| Formas no personales (verboides) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Infinitivo | retornar | ter retornado | ||||
| Gerundio | retornando | tendo retornado | ||||
| Participio | retornado | |||||
| Formas personales | ||||||
| Modo infinitivo | ||||||
| por eu | por tu | por ele, por ela, por você | por nós | por vós | por vocês, por eles, por elas | |
| Infinitivo simple | por eu retornar | por tu retornares | por ele, por ela, por você retornar | por nós retornarmos | por vós retornardes | por vocês, por eles, por elas retornarem |
| Infinitivo compuesto | por eu ter retornado | por tu teres retornado | por ele, por ela, por você ter retornado | por nós termos retornado | por vós terdes retornado | por vocês, por eles, por elas terem retornado |
| Modo indicativo | ||||||
| eu | tu | ele, ela, você | nós | vós | vocês, eles, elas | |
| Presente | eu retorno | tu retornas | ele, ela, você retorna | nós retornamos | vós retornais | vocês, eles, elas retornam |
| Pretérito imperfecto | eu retornava | tu retornavas | ele, ela, você retornava | nós retornávamos | vós retornáveis | vocês, eles, elas retornavam |
| Pretérito perfecto | eu retornei | tu retornaste | ele, ela, você retornou | nós retornamosBR, retornámosPT | vós retornastes | vocês, eles, elas retornaram |
| Pretérito pluscuamperfecto | eu retornara | tu retornaras | ele, ela, você retornara | nós retornáramos | vós retornáreis | vocês, eles, elas retornaram |
| Pretérito perfecto compuesto | eu tenho retornado | tu tens retornado | ele, ela, você tem retornado | nós temos retornado | vós tendes retornado | vocês, eles, elas têm retornado |
| Pretérito pluscuamperfecto compuesto | eu tinha retornado | tu tinhas retornado | ele, ela, você tinha retornado | nós tínhamos retornado | vós tínheis retornado | vocês, eles, elas tinham retornado |
| Futuro | eu retornarei | tu retornarás | ele, ela, você retornará | nós retornaremos | vós retornareis | vocês, eles, elas retornarão |
| Futuro compuesto | eu terei retornado | tu terás retornado | ele, ela, você terá retornado | nós teremos retornado | vós tereis retornado | vocês, eles, elas terão retornado |
| Pretérito anterior† | eu tive retornado | tu tiveste retornado | ele, ela, você teve retornado | nós tivemos retornado | vós tivestes retornado | vocês, eles, elas tiveram retornado |
| Modo condicional | ||||||
| eu | tu | ele, ela, você | nós | vós | vocês, eles, elas | |
| Condicional simple | eu retornaria | tu retornarias | ele, ela, você retornaria | nós retornaríamos | vós retornaríeis | vocês, eles, elas retornariam |
| Condicional compuesto | eu teria retornado | tu terias retornado | ele, ela, você teria retornado | nós teríamos retornado | vós teríeis retornado | vocês, eles, elas teriam retornado |
| Modo subjuntivo | ||||||
| que eu | que tu | que ele, que ela, que você | que nós | que vós | que vocês, que eles, que elas | |
| Presente | que eu retorne | que tu retornes | que ele, que ela, que você retorne | que nós retornemos | que vós retorneis | que vocês, que eles, que elas retornem |
| Pretérito imperfecto | que eu retornasse | que tu retornasses | que ele, que ela, que você retornasse | que nós retornássemos | que vós retornásseis | que vocês, que eles, que elas retornassem |
| Pretérito perfecto | que eu tenha retornado | que tu tenhas retornado | que ele, que ela, que você tenha retornado | que nós tenhamos retornado | que vós tenhais retornado | que vocês, que eles, que elas tenham retornado |
| Pretérito pluscuamperfecto | que eu tivesse retornado | que tu tivesses retornado | que ele, que ela, que você tivesse retornado | que nós tivéssemos retornado | que vós tivésseis retornado | que vocês, que eles, que elas tivessem retornado |
| Futuro | que eu retornar | que tu retornares | que ele, que ela, que você retornar | que nós retornarmos | que vós retornardes | que vocês, que eles, que elas retornarem |
| Futuro compuesto | que eu tiver retornado | que tu tiveres retornado | que ele, que ela, que você tiver retornado | que nós tivermos retornado | que vós tiverdes retornado | que vocês, que eles, que elas tiverem retornado |
| Modo imperativo | ||||||
| ― | (tu) | (você) | (nós) | (vós) | (vocês) | |
| Presente | ― ― | (tu) retorna | (você) retorne | (nós) retornemos | (vós) retornai | (vocês) retornem |
| Leyenda: † arcaico, x no normativo, PART se usa más como participio, ADJ se usa más como adjetivo, ■ cambio ortográfico, ■ irregularidad |
- ↑ «Corpus del Diccionario histórico de la lengua española». Editado por: Real Academia Española. 2013. Obtenido de: https://apps.rae.es/CNDHE.
- 1 2 3 4 5 «retornar» en Diccionario de la lengua española. Página 1057. Editorial: Calpe. 15.ª ed, Madrid, 1925.
- 1 2 «retornar» en Aragonario. Editorial: Gobierno de Aragón. 5.ª ed, Aragón, 2019.
- 1 2 «retornar» en Gran diccionari de la llengua catalana. Editorial: Institut d'Estudis Catalans. Barcelona, 1998.
- ↑ «retornar» en Dicionario da Real Academia Galega. Editorial: Real Academia Galega. Coruña, 2017. ISBN: 9788487987809.
- ↑ «retornar» en Dicionário Priberam da Língua Portuguesa.