bezîn - Wîkîferheng (original) (raw)

• IPA(kilîd): /bɛˈziːn/
• Kîtekirin: be·zîn

bezîn (negerguhêz)
Rehê dema niha: -bez-
RP.Niha
ez	dibezim
tu	dibezî
ew	dibeze
em, hûn, ew	dibezin
Fermanî	Yekjimar	bibeze
Pirjimar	bibezin
Rehê dema borî: -bezî- / -beziya-
RP.Boriyasade
ez	bezîm / beziyam
tu	bezî / beziyayî
ew	bezî / beziya
em, hûn, ew	bezîn / beziyan
Formên din: Tewandin:bezîn

Kesek dibeze.

bezîn negerguhêz (lêkera xwerû)

1. meşîna bi bezê, birêveçûna bi bezê, bi lez çûn yan hatin
   • Bû welwele û fixan û zarî
     Bû zelzele û bezîn hewarî
     Buhtan ji mezin heta biçûkan — (Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692)
2. pevçûn, bi hev ketin, şer kirin
   gava ez hatim li ser rê du mêr dibeziyan hev
   • Ekrad wekû iqtiza bikitin du mirov bibezin yekûdu (rabine hev) û xewxayê bikin (qerebalixê bikin), ew qewî bi ziman çêr yekûdu nakin (sixêf û dijûnan nabêjin). — (Mele Mehmûdê Bayezîdî, Amadekar: Jan Dost Adat û Rusûmatnameê Ekradiye, Weşanxaneya Nûbihar, ~1858, sala weşandinê: 2010, r. 111, ISBN 9789944360678)

• kurdî-erebî: به‌زین, به‌ظین
• bazdan
• revîn
• lezîn

Ji bez +‎ -în.

Ji proto-hindûewropî weǵʰ- (çûn; birin),proto-îranî *wez-,avestayî vez-,farisî w'z-,pehlewî wez-,zazakî vazd-,sanskrîtî veh-,latînî vehere ("birin"), vehiculum ("erebe") û via ("rê"),danmarkî vej (rê),swêdî väg (rê),îngilîzî way (rê), wagon (vagon).

Hevreha bazdanê:

proto-hindûewropî: *weǵʰ-- ("livîn, revîn") ,proto-îranî: * wez- ("bezîn, bazdan, revîn") ,avestayî: vez- ("livîn, revîn"),partî: w'z- ("livîn, revîn, çûn"),pehlewî: wez- ("livîn),farisî: bezîden / bez- ("pif kirin"),belûçî: gwest / gwez- ("borîn, derbas bûn"),xunserî: vuza / vuz- ("bazdan, bezîn"),kurmancî: bezîn, bazdan- ("bazdan, bezîn"),zazakî: vazdayen / vazd- ("bazdan, bezîn"),sanskrîtî: veh- ("revîn"),yûnanî: okhos ("erebe"),latînî: vehiculum ("erebe"), vehere ("birin"), via ("rê"),îngilîzî: wagon ("erebe"), weight ("bar, giranî"), way ("rê")

Çavkanî: Cheung p.429, Watkins p.95, Etymonline

• beza

• bezandin

• bezatî

• bezayî

• beziyayî

• bezî

• bezok

• Soranî: rakirdin

• Afrîkansî: hardloop

• Almanî: rennen → de, laufen → de, ?gerannt → de

• Bambarayî: boli

• Bretonî: redek → br

• Çekî: běžet → cs, běhat → cs

• Danmarkî: løbe → da

• Erebî: ركض → ar (rekede), جرى → ar (cera), ?التراكض, ?الشد

• Esperantoyî: kuri → eo

• Farisî: دویدن → fa, پریدن → fa, فرار کردن → fa, جهش کردن

• Ferî: renna → fo

• Fînî: juosta → fi

• Fransî: courir → fr

• Gaelîka skotî: ruith

• Holendî: rennen → nl, hardlopen → nl, hollen → nl, snellen → nl

• Îbranî: רוץ

• Îdoyî: kurar → io

• Îngilîzî: run → en (to move quickly on two feet), run → en, ?chivvy → en, ?flounce → en, ?gait → en, ?scup → en, ?scurry → en, ?haring → en, ?jogging → en, ?make a bolt for, ?runaround → en, ?scamper → en, ?scampering → en, ?scudding → en, ?skirr → en, ?sprinting → en

• Îrlendî: rith

• Îtalî: correre → it

• Îzlendî: renna → is

• Katalanî: córrer → ca

• Kînyarwandayî: iruka (kwiruka)

• Kornî: resek

• Latînî: currere → la

• Lîmbûrgî: renne → li

• Mayayiya yukatekî: aalkab

• Mecarî: szalad → hu

• Norwecî: løpe → no

• Papyamentoyî: kore

• Polonî: biec → pl

• Portugalî: correr → pt

• Romanyayî: alerga → ro

• Rusî: бегать → ru (begatʹ)

• Samiya bakurî: viehkat

• Sirananî: lon

• Sonxayî: zuru, zur

• Spanî: correr → es

• Swêdî: kila → sv, raka → sv

• Tagalogî: tumakbó

• Teteriya krîmî: cuvurmaq

• Tirkî: koşmak → tr, atışma → tr

• Weylsî: rhedeg → cy

• Yûnaniya kevn: τρέχω (trékhō)

• Yûnanî: τρέχω → el (trécho)

bezîn m

1. Maneya vê madeyê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.
   • Nimûneyekê lê zêde bike [ biguhêre ]