cerg - Wîkîferheng (original) (raw)

Here naverokê

Dil û cerg.

cerg m

  1. (anatomî) Organa leşî ya xwarinê dihelîne û jehran diruxîne.
    Hevmane: cegera reş, mêlak, kezeba reş, pişa reş
    • ظهر پشته سره ناڤک جوف ناڤ
      کبد جرگه کلیه گرچک کدنه بز
      روڤین امعاء مرارت هم ظراڤ — (Ehmedê Xanî, Nûbihara Biçûkan, 1683)
      Z̤ehr-i puşt e; sirre navik; cewf-i nav
      Kebd-i cerg e; kulye gurçik; kidne bez
      Rûviyin emʿaʾ; meraret hem z̤irav
    • خونی د دڤ و گپی وه هاڤیت
      زینا کو دصد برین لجرگی
      چو حالت فوت شادمرگی — (Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692)
      Xwînê di dev û gepê we havêt
      Zîna ko diṣed birîn li cergê
      Çû ḥalet-i fewt-i şadimergê
    • رنجیده کر مسکین غریب ترکا دل احباب دا
      محبوب و ریحان پر گلاڤ کر کر لمن جرگ و هناڤ
      زهرا هلاهل بو د ناڤ لو ساقی او جلاب دا — (Melayê Cizîrî, Dîwan, ~1640)
      Rencîde kir miskên x̣erîb; terka dil-i eḥbab-i da
      Meḥbûb û reyḥan pir gulav; ker kir li min cerg û hinav
      Zehra helahil bû di nav; lew saqî ew cullab-i da
  2. (anatomî) Organa leşî ya nefes pê têt kişandin.
    Hevmane: cegera spî, pişa spî, kezeba spî
  3. Dil, qelb, hinav.
    Cerg li min sot. ― Dilê min şewitand.
  4. (mecazî) Cesaret, bistehî, wêrekî, curet.
  5. Tê gotin bo kesên gelek ezîz li def mirovî, herwiha bu zarokên mirovî jî tê gotin.

Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

Kategorî: