amare - Victionarium (original) (raw)
Appellatio pronuntiatusque
[+/-]
Syllabificatio phonetica: a·mā·rē — morphologica: amar-e
amārē, comparativus: amārius, superlativus: amārissimē
- (Propriē): non dulci sapore.
- (Occurrit totum translatē): non dulci more, acerbē.
Latinitas mediaevalis
[+/-]
saec. XIII.
- Et eiecerunt eum ante fores, et egressus foras flevit amare et non habens consolationem. —Carmina Burana variorum auctorum (Carmina moralia et satirica, 44, II. fl.1230)
| Non dulci sapore | dilatare ▼ |
|---|
| Non dulci sapore | collabi ▲ |
|---|
| Non dulci more | dilatare ▼ |
|---|
| Non dulci more | collabi ▲ |
|---|
Discretiva
| amare dictio est in variis linguis: |
|---|
Proprietates grammaticales1
[+/-]
| Forma | Persona | Tempus | Vox | Modus | Verbum |
|---|---|---|---|---|---|
| amāre | secunda singularis | praesens | passiva | imperativus | amō (amāre) |
| amāre | — | praesens | activa | infinitivus | amō |
Appellatio pronuntiatusque
[+/-]
Syllabificatio phonetica: a·mā·re — morphologica: am-are
Proprietates grammaticales2
[+/-]
| Forma | Modus flexurae | originis |
|---|---|---|
| amāre | casus vocativus singularis · genus masculinum | adiectivi amārus |
Appellatio pronuntiatusque
[+/-]
Syllabificatio phonetica: a·mā·re — morphologica: amar-e
Proprietates grammaticales
[+/-]
| Forma | Modus flexurae | originis |
|---|---|---|
| amare | casus genitivus/dativus singularis · genus femininum | adiectivi amar |
| amare | casus nominativus/accusativus pluralis · genus femininum | adiectivi amar |
| amare | casus genitivus/dativus pluralis · genus femininum | adiectivi amar |
Appellatio pronuntiatusque
[+/-]
Syllabificatio phonetica: a·ma·re — morphologica: amar-e
Proprietates grammaticales
[+/-]
| Forma | Modus flexurae | originis |
|---|---|---|
| amare | forma pluralis · genus femininum | adiectivi amaro |
Appellatio pronuntiatusque
[+/-]
Syllabificatio phonetica: a·ma·re — morphologica: amar-e
Proprietates grammaticales
[+/-]
| Forma | Persona | Tempus | Vox | Modus | Verbum |
|---|---|---|---|---|---|
| amare | prima singularis | futurum | activa | coniunctivus | amar † |
| amare | tertia singularis | futurum | activa | coniunctivus | amar † |
Appellatio pronuntiatusque
[+/-]
Syllabificatio phonetica: a·ma·re — morphologica: am-are
| M. Tullius Cicero-106…-43 | Gaius Valerius Catullus-87…-54 | P. Ovidius Naso-42…+18 | Petronius Arbiterca. 14-66 | C. Plinius Secundus23-79 | Marcus Valerius Martialis40-103 | Aulus Gelliusca. 130-170 | Aurelius Augustinus Hipponensis354-430 | Hildegardis Bingensis1098-1179 | Franciscus Petrarca1304-1374 | Iordanus Brunus Nolanus1548-1600 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| class. | class. | class. | I | I | I | II | IV | XII | XIV | XVI |
class.
- quid autem est amare, e quo nomen ductum amicitiae est, nisi velle bonis aliquem affici quam maximis, etiamsi ad se ex iis nihil redundet? —De finibus Ciceronis [1][2]
class.
- Huc est mens deducta tua, mea Lesbia, culpa
atque ita se officio perdidit ipsa suo,
ut iam nec bene velle queat tibi, si optuma fias,
nec desistere amare, omnia si facias. —Carmina Catulli [3]
class.
- quid, nisi cum multo Venerem confundere vino
praecepit lyrici Teïa Musa senis?
Lesbia quid docuit Sappho, nisi amare, puellas?
tuta tamen Sappho, tutus et ille fuit.
nec tibi, Battiade, nocuit, quod saepe legenti
delicias versu fassus es ipse tuas.
fabula iucundi nulla est sine amore Menandri,
et solet hic pueris virginibusque legi. —Tristias Ovidii Nasonis [4]
saec. I.
- “Cum adhuc servirem, habitabamus in vico angusto; nunc Gavillae domus est. Ibi, quomodo dii volunt, amare coepi uxorem Terentii coponis: noveratis Melissam Tarentinam, pulcherrimum bacciballum.” —Satyricon T. Petronii Arbitri [5][2]
saec. I.
- alterum genus culta amare et in his gigni, nullius effectus. illam esse milacem priorem, cuius lignum ad aures sonare diximus. —Naturalis historia Plinii [6][2]
saec. I.
- Unice, cognato iunctum mihi sanguine nomen
Qui geris et studio corda propinqua meis;
Carmina cum facias soli cedentia fratri,
Pectore non minor es, sed pietate prior.
Lesbia cum lepido te posset amare Catullo,
Te post Nasonem blanda Corinna sequi.
Nec deerant zephyri, si te dare vela iuvaret;
Sed tu litus amas. Hoc quoque fratris habes. —Epigrammata M. Valerii Martialis [7][2]
Latinitas postclassica
[+/-]
saec. II.
- Ac propterea, oblitteratis et abolitis nativae pietatis elementis, quicquid ita educati liberi amare patrem atque matrem videntur, magnam fere partem non naturalis ille amor est, sed civilis et opinabilis. —Noctes Atticae A. Gellii [8][2]
saec. IV.
- Quid ergo facile est? an amare colores, et voces, et placentas, et rosas, et corpora leniter mollia? haeccine amare facile est animae, in quibus nihil nisi aequalitatem ac similitudinem appetit, et paulo diligentius considerans, vix eius extremam umbram vestigiumque cognoscit; —De musica Augustini [9][2]
Latinitas mediaevalis
[+/-]
saec. XII.
- Vir qui secundum modum feminae cum alio viro peccaverit, amare contra Deum peccat, et contra coniunctionem illam qua Deus masculum et feminam coniuxit. —Scivias Hildegardis sive libri visionum ac revelationum Hildegardis [10]
Latinitas humanistica
[+/-]
saec. XIV.
- Disce amare atque optare meliora. Stultum est amare periculum suum, stultum optare quod nullo studio queri potest. Nempe si contra naturam formosus fieri studeas, nil ultra proficies quam ut deformior videare. —De remediis utriusque fortune Petrarcae [11][2]
saec. XVI.
- Passio sumitur primo grammatice, iuxta rationem qua secundum vocem passivum dicitur verbum vel nomen; unde grammatici “amare” appellant verbum activum, “amari” vero passivum, cum secundum rei veritatem “amari” sit pati et moveri, “amare” sit agere et movere. —Summa terminorum metaphysicorum Iordani Bruni [12][2]
Fontes
- ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedCicero - 1 2 3 4 5 6 7 8 Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedq - ↑ Gaius Valerius Catullus, Carmina. 75. ad Lesbiam, versus 4 — amare (Bibliotheca Augustana)
- ↑ Publius Ovidius Naso - Tristias. Liber secundus, versus 365 — amare
- ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedPetronius - ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedPlinius - ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedMartialis - ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedGellius - ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedAugustinus - ↑ Hildegardis Bingensis - Scivias Hildegardis sive libri visionum ac revelationum. Patrologia Latina, J.-P. Migne. Parisiis 1882, Tomus CXCVII. (Universitas Turicensis): Liber secundus. Visio sexta — amare
- ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedPetrarca - ↑ Lapsus in citando: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedIordanusBrunus