beton - WikiWoordenboek (original) (raw)

beton

Nederlands

Uitspraak

• Geluid: beton (hulp, bestand)
• IPA: /bəˈtɔn/

Woordafbreking

• be·ton

Woordherkomst en -opbouw

• geen meervoud, Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘bouwmateriaal’ voor het eerst aangetroffen in 1847 [1]
• Van het Franse béton, van het Latijnse 'bitumen'

Zelfstandig naamwoord

het beton o

1. (bouwkunde) bouwmateriaal dat meestal bestaat uit cement, grind en zand dwz cementbeton
   • Het maken van beton kost veel energie maar omdat beton lang kan meegaan is het vaak toch een duurzaam bouwmateriaal.
     ▸ Niets in zijn houding wees erop dat hij op het punt stond zich terug te trekken in zijn eigen wereld, waar onzichtbare muren effectiever waren dan blokken beton.[2]
     ▸ Op een bepaalde manier was het bijna komisch dat je terugkeerde naar de techniek van een andere tijd, van voor het beton.[3]

Hyponiemen

Afgeleide begrippen

Verwante begrippen

• specie, mortel

Uitdrukkingen en gezegden

• Dat is [niet] in beton gegoten

Dat ligt [niet] vast, daarover is wel/geen definitief besluit genomen

Vertalingen

1. bouwmateriaal dat meestal bestaat uit cement, grind en zand

Werkwoord

beton

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van betonnen
   • Ik beton.
2. gebiedende wijs van betonnen
   • Beton!
3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van betonnen
   • Beton je?

Gangbaarheid

• Het woord beton staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "beton" herkend door:

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Verwijzingen

1. ↑ "beton" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
2. ↑ “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2
3. ↑
   Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
   “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142
4. ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

Indonesisch

Woordherkomst en -opbouw

• Ontleend aan het Nederlandse beton.

Zelfstandig naamwoord

beton

1. beton

Opmerkingen

• Het is een van de Indonesische woorden van Nederlandse oorsprong.

Papiaments

Woordherkomst en -opbouw

• Van het Nederlandse beton.

Zelfstandig naamwoord

beton

1. beton

Schrijfwijzen

• Schrijfwijze op Bonaire en Curaçao: betòn.

Tsjechisch

Uitspraak

• IPA: /bɛtɔn/

Woordafbreking

• be·ton

Zelfstandig naamwoord

beton monbezield

1. (bouwkunde) beton
2. (drinken) een mixdrankje met becherovka en tonic

Verbuiging

| | enkelvoud | meervoud | | | ---------------------------------------------------------------------------- | ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------------------------------------------------- | | nominatief | beton | betony | | genitief | betonu | betonů | | datief | betonu | betonům | | accusatief | beton | betony | | vocatief | betone | betony | | locatief | betonu / betoně | betonech | | instrumentalis | betonem | betony |

Afgeleide begrippen

Verwante begrippen

• betonárna v
• betonárka v
• betonáž
• zabetonovat

Typische woordcombinaties

• na beton

Verwijzingen

• Internetová jazyková příručka - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)