kikker - WikiWoordenboek (original) (raw)

[1]: Een kikker

[2]: Een kikker met een touw

Nederlands

Uitspraak

• Geluid: kikker (hulp, bestand)
• IPA: / ˈkɪkər / (2 lettergrepen)

Woordafbreking

• kik·ker

Woordherkomst en -opbouw

• [1]: naamwoord van handeling van kikken ww met het achtervoegsel -er, klanknabootsing van het geluid dat het dier maakt, in de betekenis van ‘kikvorsachtige’ voor het eerst aangetroffen in 1623 [1] [2]
• [2]: naar de vorm die aan het dier doet denken
• [3]: vermoedelijk door figuurlijk gebruik van brulkikker en gifkikker onder invloed van selfkicker Engels kicker "iemand die door iets in een roes raakt"

Zelfstandig naamwoord

de kikker m

1. (dierkunde) benaming voor amfibieën uit de orde Anura , gewervelde dieren met vier poten zonder staart
   ▸ Met mijn opleiding en zelfrespect zou ik er thuis nooit over hebben gepeinsd om wie dan ook koffie te serveren, maar Cynth had gezegd: 'Een blinde, stokdove, hinkende kikker zou dat werk nog kunnen doen, en toch geven ze je die baan niet, Odelle ' Cynth, met wie ik op school had gezeten en naar Engeland was vertrokken, was verliefd geworden op twee dingen: schoenen en haar verloofde Samuel, die ze in onze kerk vlak bij Clapham High Street had leren kennen.[3]
   ▸ Op school lieten ze ons films zien over het leven in Engeland - schokkerige bolhoeden en bussen op de witgekalkte wand - terwijl we buiten alleen maar kikkers hoorden kwaken.[3]
   • Een pad is een kikker met een gedrongen lichaamsbouw en ruwe huid.
2. (scheepvaart), (molenaarsambacht) dubbele haak ter bevestiging van een touw
3. (figuurlijk) als tweede deel samenstelling: iemand die ergens sterk door wordt gekenmerkt

Synoniemen

• [1]: (schrijftaal, Oost-Brabants, Noord-Limburgs, Zuid-Gelders) kikvors

Verwante begrippen

• [1] dikkopje
• [1] kikkervisje

Hyponiemen

• zie de categorie: Kikkers in het Nederlands

Afgeleide begrippen

• kikkerbad, kikkerbeet, kikkerbil, kikkerbloed, kikkerdril, kikkererwt, kikkerland, kikkerperspectief, kikkerproef, kikkerrit, kikkervisje

Vertalingen

1. benaming voor amfibieën uit de orde Anura

2. een dubbele haak ter bevestiging van een touw

Werkwoord

kikker

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van kikkeren
   • Ik kikker.
2. gebiedende wijs van kikkeren
   • Kikker!
3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van kikkeren
   • Kikker je?

Gangbaarheid

• Het woord kikker staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "kikker" herkend door:

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Verwijzingen

1. ↑ kikker op website: Etymologiebank.nl
2. ↑ "kikker" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
3. 1 2
   Jessie Burton vert. Marja Borg
   “De muze” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024574704
4. ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

Afrikaans

Zelfstandig naamwoord

kikker

1. (kikkers) (zeldzaam) kikker

Synoniemen

• padda

Noors

Woordafbreking

• kik·ker

1. bekritiseren, klagen

Werkwoord

kikker

1. tegenwoordige tijd van kikke
2. vluchtig kijken

Werkwoord

kikker

1. tegenwoordige tijd van kikke

Schrijfwijzen

• kiker