pik - WikiWoordenboek (original) (raw)

Nederlands

Uitspraak

Geluid: pik (hulp, bestand)
IPA: / pɪk / (1 lettergreep)

Woordherkomst en -opbouw

[1] In de betekenis van ‘penis’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1900 [1]. Waarschijnlijk ontleend aan een Scandinavische taal, bijv. het Zweeds pick (sinds 1736)[2], Deens pik. [3]
[2] In de betekenis van ‘houweel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1350 [1]. Uit Middelnederlands picke “pikhouweel”, “snoeimes”, afgeleid van het werkwoord pikken.
[3] Leenwoord uit het Latijn pix, in de betekenis van ‘teerproduct’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1390. [1]

[1,2]	enkelvoud	meervoud
naamwoord	pik	pikken
verkleinwoord	pikje	pikjes

[4] Leenwoord uit het Frans pique “hatelijkheid, speldenprik”.

[3,4]	enkelvoud	meervoud
naamwoord	pik
verkleinwoord

Zelfstandig naamwoord

de pik m

(informeel) geslachtsdeel van de man, penis
zeis, houweel
m/o; pek, teer
wrok, haat, in de uitdrukking
- De pik op iemand hebben.

Synoniemen

1. fluit, jongeheer, leuter, lid, lul, mannelijkheid, mannelijk lid, penis, piel, piemel, plasser, potlood
3. pek

Hyponiemen

corpspik, geilpik, haantje-pik, haantjepik, hanepik, hospik, kantoorpik, landjepik, vogelpik, waspik

Spreekwoorden

De pik op iemand hebben

Een wrok jegens iemand koesteren

Ergens de pik op hebben

Een hekel aan iets hebben

Werkwoord

vervoeging van
pikken

pik

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van pikken
- Ik pik.
gebiedende wijs van pikken
- Pik!
(bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van pikken
- Pik je?

Gangbaarheid

Het woord pik staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "pik" herkend door:

98 %	van de Nederlanders;
97 %	van de Vlamingen.[4]

Verwijzingen

1 2 3 "pik" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
↑ Weblink bron “PICK, SO” op svenska.se
↑ pik op website: Etymologiebank.nl
↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

Afrikaans

Zelfstandig naamwoord

pik

(pinguïns) pinguïn; benaming voor niet-vliegende zeevogels die alleen voorkomen op het zuidelijk halfrond

Duits

Werkwoord

pik

tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd gebiedende wijs bedrijvende vorm van piken

Lets

Tussenwerpsel

pik

drup, het geluid van neervallende druppels

Middelengels

Woordherkomst en -opbouw

Afgeleid van het Proto-West-Germaanse *pīk, via het Angelsaksische pic / pīc

Zelfstandig naamwoord

pik

(militair) piek; lans, een wapen dat bestond uit een dunne stok met aan het uiteinde een metalen punt
(gereedschap) houweel; een metalen werktuig voor hakken in steen of aarde met een beitelvormig uiteinde en een puntvormig uiteinde
(straalvinnigen) snoek

Pools

Woordherkomst en -opbouw

[A] Afgeleid van het Franse pique
[B] Afgeleid van het Engelse peak

Zelfstandig naamwoord

[A] pik m onbezield

(kaartspel) schoppen; ♠, een kleursoort in het kaartspel

Zelfstandig naamwoord

[B] pik m onbezield

(wiskunde) piek; een signaal dat zich uit als een maximum in een kromme
piek, bergtop

Tsjechisch

Zelfstandig naamwoord

pik m onbezield

(kleding) piqué; weefsel van katoen of kunstvezel met een ingeweven patroon van verhogingen
(kaartspel)(spreektaal) schoppen; ♠, een kleursoort in het kaartspel

| | enkelvoud | meervoud | | | ---------------------------------------------------------------------------- | ---------------------------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------------------------------------------- | | nominatief | pik | piky | | genitief | piku | piků | | datief | piku | pikům | | accusatief | pik | piky | | vocatief | piku | piky | | locatief | piku | picích | | instrumentalis | pikem | piky |

Zelfstandig naamwoord

pik

genitief meervoud van pika

Wymysoojs

Uitspraak

Geluid: pik (hulp, bestand)

Woordafbreking

Zelfstandig naamwoord

pik v

(militair)(historisch) speer