despoot - WikiWoordenboek (original) (raw)

Nederlands

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘alleenheerser’ voor het eerst aangetroffen in 1824 [1]
[2]

enkelvoud	meervoud
naamwoord	despoot	despoten
verkleinwoord	despootje	despootjes

de despoot m

(politiek) onderdrukkende alleenheerser
- Hoe kun je democratisch besturen als je voorstellen en ideeën alleen door een despoot zouden kunnen worden uitgevoerd?[3]
heerszuchtig persoon of instituut
- Niemand weet wie de ‘financiële markt’ is, maar één ding is zeker. Het is de hoofdrolspeler, de boeman van de eurocrisis. Als een onzichtbare despoot regeert de markt per rentedecreet, stuurt hele regeringen weg, dwingt tot belastingverhogingen, loonmatigingen en bezuinigingen. De dag na de Spaanse verkiezingen is er maar één oordeel dat echt telt, de markt. Die hield zijn duim naar beneden. Onverbiddelijk.[4]
  ▸ Tegen de tijd dat ik hem ontmoette, was hij een despoot die met ijzeren vuist regeerde en geen enkele ongehoorzaamheid van zijn minderen duldde.[5]

Het woord despoot staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "despoot" herkend door:

85 %	van de Nederlanders;
90 %	van de Vlamingen.[6]