kei - WikiWoordenboek (original) (raw)

Nederlands

erfwoord via Middelnederlands kei van Oudnederlands kei [1] [2] [3]
- [1] in de betekenis van ‘rolsteen’ voor het eerst aangetroffen in 1350 [4]
- [2] vermoedelijk naar het voorbeeld van keihard, toen dat naast een letterlijke betekenis ook figuurlijke betekenissen kreeg, vergelijk steen [3]

enkelvoud	meervoud
naamwoord	kei	keien
verkleinwoord	keitje	keitjes

de kei m

brok gesteente
- Er spatte een keitje op en de voorruit barstte uiteen in gruzelementen.
  ▸ Op de expositie is een foto te zien van het vennetje. Er ligt een kei voor met de inscriptie “Through the window of my eyes”, Harry Muskee 1967. Dat beeld zegt meer dan welke platenhoes dan ook.[5]
(figuurlijk) iets wat in enig opzicht door en door hard of massief is
1. (informeel) iemand die bijzondere prestaties levert
  - Hij is daar echt een kei in.
2. (sport) (verouderd) (voetbal) zeer krachtig schot
  - Zijn kei ging centimeters naast. [6]
3. versterkend voorvoegsel (jongerentaal) als linkerdeel van een samengesteld bijvoeglijk naamwoord om de betekenis van het rechterdeel te versterken

2.3 als linkerdeel van een samengesteld bijvoeglijk naamwoord om de betekenis van het rechterdeel te versterken

[1]: in armoede dakloos achterlaten

Het woord kei staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "kei" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.[7]

enkelvoud	meervoud
kei	keun

kei m