bieda – Wikisłownik, wolny słownik wielojęzyczny (original) (raw)

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

Podobna pisownia Podobna pisownia: biéda

wymowa:

IPA: [ˈbʲjɛda], AS: [bʹi ̯eda], zjawiska fonetyczne: zmięk.i → j

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stan braku środków do życia

(1.2) trudna sytuacja

(1.3) hist. dwukołowy pojazd jednokonny

(1.4) mit. słow. nieśmiertelny wędrujący demon sprowadzający na ludzi niedostatek[1]

(1.5) gw. (księstwo łowickie) niepogoda[2]

odmiana:

(1.1-4)

przykłady:

(1.1) Wielu mieszkańców tej dzielnicy mieszka w biedzie.

(1.5) Tako bieda ze niepodobne nosa na dwór wyścibić[2].

składnia:

kolokacje:

(1.1) biedaszyb

synonimy:

(1.1) nędza, ubóstwo, niedostatek

(1.2) kłopot, problem

(1.3) biedka

antonimy:

(1.1) bogactwo

(1.5) pogoda

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. biedak m, biedaczek m, biedaczka ż, biedactwo n, biedota ż, biedny m, bida ż, biednienie n, biednięcie n, biedzenie n, biedowanie n, bidowanie n, biedaczyna m/ż, zbiednienie n, Biedowo n, Biedów m, Biedolewo n

czas. biednieć ndk., biedować ndk., biedzić ndk., bidować ndk., zbiednieć dk.

przym. biedny, biedniuteńki, biedniutki

przysł. biednie, biedniutko, biedniuteńko

związki frazeologiczne:

bieda aż piszczy / piszczy jak bieda w gnaciebieda z nędząkiedy bieda w dom zawita, o człowieka nikt nie pytaklepać biedępół biedyprzysłowia: komu śmiech, a komu bieda[3]ludzi moc, a o człowieka bieda[3]prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie

etymologia:

(1.1-2), (1.5) od prasł. *běda[4][5][6]

(1.1-2), (1.5) por. białor. бяда, czes. bída, kasz. biéda, ros. беда, scs. бѣда, słc. bieda i ukr. біда́

uwagi:

zobacz też: Aneks:Przysłowia polskie - bieda

tłumaczenia:

źródła:

  1. Paweł Zych, Witold Vargas: Bestiariusz słowiański.
  2. 1 2 Halina Świderska, Dialekt Księstwa Łowickiego, s. 91
  3. 1 2 Jan Tokarski, A ileż to kłopotu… ze spójnikiem „a”, „Poradnik Językowy” nr 2/1951, s. 13.
  4. publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „bieda” w: Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN.
  5. Этимологический словарь славянских языков, red. O. Trubaczow, A. Żurawlоw, t. II, Moskwa 1974-, s. 54 i 55.
  6. Hasło „bijeda” w: Hrvatski jezični portal.

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bieda, nędza, niedostatek, ubóstwo

(1.2) bieda, trud

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

(1.1) nedostatok, psota, núdza, chudoba

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

od prasł. *běda

zob. polskie znaczenie

uwagi:

źródła: