kula – Wikisłownik, wolny słownik wielojęzyczny (original) (raw)

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

kula (1.2)

kule (1.3) armatnie

kule (1.3)

kula (1.4)

miotacz z kulą (1.5)

kula (1.6) ziemska

wymowa:

ⓘ, IPA: [ˈkula], AS: [kula]

ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geom. abstrakcyjna bryła utworzona z wszystkich punktów, których odległość od pewnego ustalonego punktu jest nie większa od pewnej ustalonej liczby; zob. też kula w Wikipedii

(1.2) każdy przedmiot o kształcie zbliżonym do kuli (1.1)

(1.3) wojsk. pocisk z broni palnej

(1.4) med. rodzaj laski do wysokości pachy ułatwiająca chodzenie inwalidzie; zob. też kula (rehabilitacja) w Wikipedii

(1.5) sport. sprzęt lekkoatletyczny używany w konkurencji pchnięcia kulą

(1.6) fiz. astr. ciało niebieskie w kształcie zbliżonym do kuli (1.1)

(1.7) gw. lwow. noga

(1.8) etn. rytuał polegający na okrężnej wymianie przedmiotów o znaczeniu symboliczno-obrzędowym; zob. też kula (rytuał) w Wikipedii

(1.9) jeźdz. łęk u siodła

(1.10) pot. anat. zazwyczaj lm jądro mężczyzny

_czasownik, forma fleksyjna

(2.1) 2. os. ter. od: kulać

odmiana:

(1.1-8)

przykłady:

(1.1) Kula jest uogólnieniem koła na trzy wymiary.

(1.2) W kręgle gra się kulami.

(1.3) Sierżant dostał kulą w nogę.

(1.10) Mirek zarobił piłką w kule.

składnia:

kolokacje:

półkula, kulomiot

(1.2) kula bilardowa / do kręgli / … • kula ognia • magiczna / kryształowa kula

(1.3) kule świszczą nad głową • dostać kulę

(1.4) chodzić o kulach

(1.5) pchnięcie kulą • miotać kulą

(1.6) kula ziemska

synonimy:

(1.2) piłka, bila

(1.3) pocisk, nabój

(1.4) laska

(1.10) jądro, pot. jajo

antonimy:

hiperonimy:

(1.1) elipsoida, bryła obrotowa

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

(1.1) sfera

wyrazy pokrewne:

(1.1-3,5)

rzecz.

zdrobn. kulka ż, kuleczka ż

czas. kulać, pokulać

przym. kulisty

(1.4,6)

rzecz. kulas m

czas. kuleć, kulawić, okulawić

przym. kulawy

związki frazeologiczne:

kula u nogi • trafić kulą w płot • niech mnie kule biją

etymologia:

(1.2) stczes. kúle

(1.3) od (1.2) gdyż kiedyś używano pocisków kulistych

(1.4) ze średn. niem. kūle → pałka

(1.5) od (1.2)

uwagi:

tłumaczenia:

(1.7) zobacz listę tłumaczeń w haśle: noga

• angielski: (1.1) ball; (1.2) ball; (1.3) shot; (1.4) crutch; (1.5) shot; (1.6) sphere
• arabski: (1.1) كرة
• baskijski: (1.1) bola; (1.3) bala; (1.4) makulu
• białoruski: (1.1) шар m; (1.2) шар m; (1.3) куля ż
• bułgarski: (1.1) кълбо n; (1.2) кълбо n; (1.3) куршум m (kula pistoletu, karabinu), гюле n (kula armatna); (1.4) патерица ż; (1.5) гюле n
• chiński standardowy: (1.1) 球 (qiú); (1.2) 球 (qiú)
• chorwacki: (1.1) kugla ż; (1.2) kugla ż
• dolnołużycki: (1.1) kula ż; (1.2) kula ż
• duński: (1.1) kugle w; (1.2) kugle w; (1.3) kugle w; (1.4) stok w
• esperanto: (1.1) kuglo, globo; (1.2) kuglo, globo; (1.4) lambastono
• francuski: (1.1) sphère ż; (1.2) boule ż, bille ż; (1.3) balle ż; (1.4) béquille ż; (1.5) poids m; (1.6) sphère ż
• górnołużycki: (1.1) kula ż; (1.2) kula ż
• grenlandzki: (1.3) aqerloq
• hawajski: (1.1) pōpō; (1.2) pōpō
• hindi: (1.1) गोला
• hiszpański: (1.1) esfera ż; (1.2) bola ż; (1.3) bala ż; (1.4) muleta ż; (1.5) peso m
• islandzki: (1.1) kúla ż; (1.2) kúla ż; (1.3) kúla ż
• jidysz: (1.1) קויל ż (kojl); (1.2) קויל ż (kojl); (1.3) קויל ż (kojl); (1.4) קוליע ż (kulje)
• kataloński: (1.1) esfera ż; (1.2) bola ż
• litewski: (1.1) kamuolys m; (1.2) kamuolys m
• łotewski: (1.1) lode ż; (1.2) lode ż; (1.3) lode ż
• niderlandzki: (1.1) bol m
• niemiecki: (1.1) Kugel ż; (1.2) Kugel ż; (1.3) Kugel ż; (1.4) Krücke ż
• nowogrecki: (1.1) σφαίρα ż; (1.2) σφαίρα ż; (1.3) σφαίρα ż; (1.4) δεκανίκι n; (1.5) σφαίρα ż; (1.6) σφαίρα ż
• pali: (1.1) guḷa n
• rosyjski: (1.1) шар; (1.2) шар; (1.3) пуля; (1.4) костыль
• sanskryt: (1.1) गोला m ż
• slovio: (1.1) kula (кула); (1.2) kula (кула)
• szwedzki: (1.1) klot n; (1.3) kula w; (1.5) kula w
• ukraiński: (1.1) куля ż; (1.2) куля ż; (1.3) куля ż; (1.4) милиця ż; (1.5) куля ż; (1.6) куля ż
• węgierski: (1.2) golyó; (1.4) mankó; (1.5) súlygolyó
• wilamowski: (1.1) ku̇lla n, kauł ż, kaojł ż; (1.2) ku̇lla n, kauł ż, kaojł ż; (1.3) ku̇lla n, kauł ż, kaojł ż; (1.4) kaujłn ż, krykia
• włoski: (1.1) sfera ż; (1.2) sfera ż; (1.3) palla ż, pallottola ż; (1.4) stampella ż, gruccia ż; (1.5) peso m; (1.6) sfera ż, globo m

źródła:

1. ↑ Hasło „kula” w: Marcin Woliński, Zygmunt Saloni, Robert Wołosz, Włodzimierz Gruszczyński, Danuta Skowrońska, Zbigniew Bronk, Słownik gramatyczny języka polskiego (wyd. IV online), Warszawa 2020.

kula (1.1)

zapisy w ortografiach alternatywnych:

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wieża

odmiana:

(1.1) lp kula, kule, kuli, kulu, kulom, kuli, kulo; lm kule, kula, kulama, kule, kulama, kulama, kule

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

tur. kule

uwagi:

źródła:

zapisy w ortografiach alternatywnych:

кула

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) kula

odmiana:

(1.1) lm kulas

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

wymowa:

[²k'u:la] ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj wspólny

(1.1) jama, nora[1]

(1.2) leże, legowisko[1]

(1.3) pot. chata, kąt[1]

(1.4) kula, kulka[2][3]

(1.5) wojsk. pocisk, kula[1][3]

(1.6) sport. kula

(1.7) med. guz (siniak)[1]

odmiana:

(1) en kula, kulan, kulor, kulorna

przykłady:

składnia:

kolokacje:

(1.4) glaskula • kristallkula • kulblixt • kullager • kulpenna • kulspetspenna • skrivmaskinskula

(1.5) skjuta sig en kula för pannan → strzelić sobie w łeb • gevärskula • kanonkula • kulbana • kulhål • kulregn • kulspruta • kulsprutgevär • kulsprutepistol

(1.6) stöta kula → pchnąć kulą • kulstötare, kulstötning

synonimy:

(1.1) grotta

(1.3) rum

(1.7) bula

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

börja på ny kula

etymologia:

uwagi:

źródła:

1. 1 2 3 4 5 Jacek Kubitsky, Słownik szwedzko-polski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Natur och Kultur, Warszawa 1998, ISBN 83-01-12412-1, s. 263.
2. ↑ Hasło „kula” w: Svenska Akademiens ordlista (SAOL), Svenska Akademien.
3. 1 2 Lexin, Språkrådets lexikon, Institutet för språk och folkminnen

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) slang. stolec, kupa

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

(1.1) széklet, ürülék

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła: