mleć – Wikisłownik, wolny słownik wielojęzyczny (original) (raw)

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

wymowa:

IPA: [mlɛt͡ɕ], AS: [mleć]

ⓘ

znaczenia:

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) rozdrabniać coś za pomocą odpowiednich przyrządów

(1.2) powoli coś żuć

odmiana:

(1) [1] koniugacja XI

forma liczba pojedyncza liczba mnoga
1. os. 2. os. 3. os. 1. os. 2. os. 3. os.
bezokolicznik mleć
czas teraźniejszy mielę mielesz miele mielemy mielecie mielą
czas przeszły m mełłem mełłeś mełł mełliśmy mełliście mełli
ż mełłam mełłaś mełła mełłyśmy mełłyście mełły
n mełłom mełłoś mełło
tryb rozkazujący niech mielę miel niech miele mielmy mielcie niech mielą
pozostałe formyczas przyszłymbędę mełł,będę mlećbędziesz mełł,będziesz mlećbędzie mełł,będzie mlećbędziemy mełli,będziemy mlećbędziecie mełli,będziecie mlećbędą mełli,będą mlećżbędę mełła,będę mlećbędziesz mełła,będziesz mlećbędzie mełła,będzie mlećbędziemy mełły,będziemy mlećbędziecie mełły,będziecie mlećbędą mełły,będą mlećnbędę mełło,będę mlećbędziesz mełło,będziesz mlećbędzie mełło,będzie mlećczas zaprzeszłymmełłem byłmełłeś byłmełł byłmełliśmy bylimełliście bylimełli byliżmełłam byłamełłaś byłamełła byłamełłyśmy byłymełłyście byłymełły byłynmełłom byłomełłoś byłomełło byłoforma bezosobowa czasu przeszłegomełto tryb przypuszczającymmełłbym,byłbym mełłmełłbyś,byłbyś mełłmełłby,byłby mełłmełlibyśmy,bylibyśmy mełlimełlibyście,bylibyście mełlimełliby,byliby mełliżmełłabym,byłabym mełłamełłabyś,byłabyś mełłamełłaby,byłaby mełłamełłybyśmy,byłybyśmy mełłymełłybyście,byłybyście mełłymełłyby,byłyby mełłynmełłobym,byłobym mełłomełłobyś,byłobyś mełłomełłoby,byłoby mełłoimiesłów przymiotnikowy czynnymmielący, niemielący żmieląca, niemieląca mielące, niemielące nmielące, niemieląceimiesłów przymiotnikowy biernymmełty, niemełtymełci, niemełciżmełta, niemełtamełte, niemełtenmełte, niemełteimiesłów przysłówkowy współczesnymieląc, nie mieląc rzeczownik odczasownikowymełcie, niemełcie

przykłady:

(1.1) Udawała, że jej smakuje, ale kiedy zostawała sama, mełła ziarna cennej kartkowej prawdziwej kawy i parzyła ją sobie w szklance[2].

składnia:

kolokacje:

synonimy:

(1.1) mielić, reg. pozn. melić

(1.2) przeżuwać

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. mlon mos/mrz, młyn m, młynek m, mielenie n, mielone, mielonka ż, młócka ż

czas. dk. zemleć, przemleć, mielić

ims. mielony

przym. mielony, młyński

związki frazeologiczne:

mleć ozorem / mleć jęzorem / mleć językiem • mleć w ustach słowa / mleć w ustach przekleństwa / mleć w zębach słowa / mleć w zębach przekleństwa

etymologia:

prasł. *melti < praindoeur. *mel(ә)- → rozkruszać, rozdrabniać; por. miałki

uwagi:

W mowie potocznej normatywiści aprobują używanie formy mielić; podana tu odmiana jest normą wzorcową, ale ze względu na rzadki wzorzec odmiany i rozpowszechnienie formy mielić, sprawia problemy części użytkowników języka polskiego[3][4].

W Panu Tadeuszu Mickiewicz używa zamiast mełł formy mleł.

tłumaczenia:

źródła:

  1. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „mleć” w: Marcin Woliński, Zygmunt Saloni, Robert Wołosz, Włodzimierz Gruszczyński, Danuta Skowrońska, Zbigniew Bronk, Słownik gramatyczny języka polskiego (wyd. IV online), Warszawa 2020.
  2. ↑ Olga Tokarczuk, Prawiek i inne czasy, 1996, Narodowy Korpus Języka Polskiego.
  3. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Porada „mleć i mielić” w: Poradnia językowa PWN.
  4. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „Językoznawcy ulegli!” w: Maciej Malinowski, Obcy język polski.