potop – Wikisłownik, wolny słownik wielojęzyczny (original) (raw)

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

Podobna pisownia: potöp

wymowa:

IPA: [ˈpɔtɔp], AS: [potop] ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) rel. wielka powódź opisana w Starym Testamencie (Rdz 6 –8), jako kara zesłana przez Boga [1]; zob. też potop w Wikipedii

(1.2) hydrol. powódź powstała na rozległych terenach

(1.3) przen. duże ilości czegoś

_czasownik, forma fleksyjna

(2.1) 2. os. lp rozk. od: potopić

odmiana:

(1.1-3)

przykłady:

(1.1) Noe miał sześćset lat, gdy nastał potop na ziemi[2].

(1.1) Na co zsyłać było potop ? Wojna mogła wygubić ludy[3].

(1.2) Nad ranem kilka wsi ogarnął potop.

(1.3) Usypiam pod skrzydłami ciszy i ciemnoty; / Wtém budzą mię rażące meteoru błyski, / Niebo, ziemię i góry oblał potop złoty ![4]

(1.3) Mieliśmy nad ranem w łazience istny potop!

składnia:

kolokacje:

(1.1) biblijny / ogromny / wielki potop • wody potopu • sprowadzić / zesłać potop • pokarać / ukarać potopem

(1.2) istny / ogromny / prawdziwy / katastrofalny potop • wody potopu • potop zalał

(1.3) istny / prawdziwy potop • potop emigrantów / uchodźców / uciekinierów / informacji / reklam / przestępstw

synonimy:

(1.2-3) powódź

(1.3) morze, powódź, zalew

antonimy:

(1.2) susza

hiperonimy:

(1.1) kataklizm

(1.2) kataklizm

(1.3) ogrom

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. potopienie n

czas. potopić dk., potopić się dk.

przym. potopowy

związki frazeologiczne:

potop szwedzki • po nas choćby potop • po nas choćby i potop

etymologia:

prasł. *potopъ < prasł. *potopiti → utopić, zalać

uwagi:

(1.1) zwykle w lp

(1.3) zwykle w lp

tłumaczenia:

angielski: (1.1) Flood; (1.2) flood, deluge; (1.3) flood, deluge, torrent
bułgarski: (1.1) потоп m; (1.2) потоп m
duński: (1.2) oversvømmelse w
francuski: (1.1) déluge m, inondation ż
hiszpański: (1.1) diluvio m, inundación ż; (1.2) diluvio m, inundación ż; (1.3) diluvio m, inundación ż
islandzki: (1.2) syndaflóð n
kazachski: (1.2) тасқын
łaciński: (1.1) diluvio ż, diluvium n; (1.2) eluvies ż, eluvio ż
niemiecki: (1.2) Flut ż; (1.3) Flut ż
nowogrecki: (1.1) κατακλυσμός m; (1.2) κατακλυσμός m, πλημμύρα ż; (1.3) κατακλυσμός m, πλημμύρα ż
rosyjski: (1.1) пото́п m; (1.2) пото́п m
ukraiński: (1.1) потоп m; (1.2) потоп m
węgierski: (1.1) vízözön; (1.2) vízözön
wilamowski: (1.1) puøtuøp m, potop m; (1.2) puøtuøp m, potop m; (1.3) puøtuøp m, potop m
włoski: (1.1) diluvio m; (1.2) diluvio m; (1.3) diluvio m

źródła:

↑ Hasło „potop (w Biblii)” w: Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN.
↑ Księga Rodzaju 7,6, Biblia Tysiąclecia Online, Poznań 2003 (tłum. Czesław Jakubiec)
↑ Opowieść o potopie (tłum. Ignacy Radliński, wyd. 1895)
↑ Adam Mickiewicz, Ałuszta w nocy (wyd. 1826)

zapisy w ortografiach alternatywnych:

puøtuøp