pyra – Wikisłownik, wolny słownik wielojęzyczny (original) (raw)

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

	**Niektóre informacje zawarte w haśle wymagają weryfikacji.**Do weryfikacji: czy znaczenia 1.2 i 1.3 to nie rodzaj męskoosobowy

pyry (1.1) z gzikiem

wymowa:

IPA: [ˈpɨra], AS: [pyra]

ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw. (Łódź i Poznań)[1][2] ziemniak

(1.2) lekcew. lub żart. mieszkaniec Poznania

(1.3) gw. (Łódź)[2] miłośnik ziemniaków

odmiana:

(1.1-3)

przykłady:

(1.1) W sobotę zawsze odbywał się tam targ rolny, na którym swoje towary sprzedawali rolnicy z podpoznańskich wiosek. Zamożniejsi bambrzy przyjeżdżali tu swoimi wozami, które natychmiast zamieniały się w stragany na kołach, oferujące mieszkańcom miasta drób, jajka, warzywa i pyry w workach albo w mniejszych ilościach na wymborki[3].

(1.1) Do schabowego musiały być pyry pokrychane z masłem i odrobiną mleka oraz z zasmażaną, też na smalcu, kiszoną kapustą[4].

(1.2) Pan młody z Poznania, to się na wesele tych pyrów najechało.

(1.3) Z mojego teścia to straszna pyra jest. Mięsa może nie jeść, ale kartofle do obiadu zawsze muszą być.

składnia:

kolokacje:

(1.1) pyry z gzikiem • pyry deptane

(1.2) poznańska pyra

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. pyrkarz m, pyrkorz m, pyrczanka ż

forma XVIII-wieczna perka

zdrobn. pyreczka, pyrka, pyruszka

przym. pyrczany, pyrczanny

związki frazeologiczne:

idź w pyry • patrzeć jak byk na pyrę • skocz mi w pyry

etymologia:

etymologicznie niejasne, możliwy hipotetyczny związek z Peru, miejscem historycznego pochodzenia ziemniaków[5]

uwagi:

tłumaczenia:

(1.1) zobacz listę tłumaczeń w haśle: ziemniak

(1.2) zobacz listę tłumaczeń w haśle: poznaniak

źródła:

1. 1 2 Hasło „pyra” w: Słownik gwary miejskiej Poznania, red. Monika Gruchmanowa i Bogdan Walczak, Wydawnictwo Naukowe PWN.
2. 1 2 Danuta Bieńkowska, Marek Cybulski, Elżbieta Umińska-Tytoń, Słownik dwudziestowiecznej Łodzi, WUŁ, Łódź 2007, ISBN 978-83-75-25095-4, s. 259.
3. ↑ Ryszard Ćwirlej, Tam ci będzie lepiej, Czwarta Strona, Poznań 2015, s. 255.
4. ↑ Ryszard Ćwirlej, Ręczna robota, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2010, s. 93.
5. ↑ Zespół Zakładu Słowianoznawstwa PAN pod kierunkiem Zdzisława Stiebera i Hanny Popowskiej-Taborskiej, Atlas językowy kaszubszczyzny i dialektów sąsiednich, Wrocław 1964-1978.

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stos pogrzebowy

odmiana:

(1.1) pyr|a, ~ae (deklinacja I)[1]

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

gr. πυρά < gr. πῦρ

źródłosłów dla ang. pyre, hiszp. pira, port. pira, wł. pira

uwagi:

źródła:

1. ↑ Hasło „pyra” w: Greek, Latin, Arabic, Old Norse Word Study Tool.