statek – Wikisłownik, wolny słownik wielojęzyczny (original) (raw)

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

statek (1.1)

statek (1.2) kosmiczny

wymowa:

, IPA: [ˈstatɛk], AS: [statek]

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) żegl. duży obiekt do przewozu towarów lub ludzi drogą wodną

(1.2) każde urządzenie do takiego przewozu dowolną drogą inną niż ląd; zob. też statek w Wikipedii

(1.3) stpol. daw. stateczność, powaga[1]; cecha właściwa ludziom rozsądnym

(1.4) przest. majątek, mienie, dostatek; nieruchomość wiejska[2]

(1.5) przest. (współcz. gw. (Śląsk Cieszyński)[3]) zwierzęta domowe; bydło[2]

odmiana:

(1.1-2)

(1.3-5)

przykłady:

(1.1) Na horyzoncie widać było sylwetkę statku.

(1.1) Tench zaczął krzyczeć w kierunku statku, lecz na nic to się nie zdało[4].

(1.2) Statek kosmiczny wylądował na Księżycu.

(1.3) Koleją statek i żart chodzi.

składnia:

kolokacje:

(1.1) statek pasażerski / wycieczkowy / żaglowy / handlowy / piracki / rybacki / rzeczny / wielorybniczystatek pożarniczypłynąć statkiem • wsiadać na statek • schodzić ze statku • wodować statek • statek płynie / wpływa do portu / wypływa na morze

(1.2) statek wodny / powietrzny / kosmiczny / cywilny

synonimy:

(1.1) hist. korab, daw. podn. nawa, gw. kurp

(1.3) stateczność, ustatkowanie, powaga, rozsądek

antonimy:

hiperonimy:

(1.1) jednostka pływająca

hiponimy:

(1.1) katamaran, okręt, żaglowiec; drobnicowiec, gazowiec, holownik, kablowiec, kabotażowiec, kliper, kontenerowiec, lodołamacz, masowiec, rudowęglowiec, tramp, transatlantyk, transportowiec, trawler, wycieczkowiec, zbiornikowiec

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

(1.1-2)

rzecz. statki nmos

zdrobn. stateczek m

przym. statkowy

(1.3)

rzecz. stateczność ż, statkowanie n, ustatkowanie n

czas. statkować się, ustatkować się

przym. stateczny

przysł. statecznie

związki frazeologiczne:

etymologia:

prasł. *statъkъ

uwagi:

zobacz też: statki

tłumaczenia:

(1.3) zobacz listę tłumaczeń w haśle: stateczność

źródła:

  1. Jolanta Maćkiewicz, Zbigniew Majchrowski, Stanisław Rosiek, Między tekstami 1. Początki. Średniowiecze (echa współczesne), wyd. III, wyd. słowo / obraz terytoria, Gdańsk 2004, s. 179.
  2. 1 2 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „statek” w: Słownik języka polskiego pod redakcją Witolda Doroszewskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.
  3. Słowniczek trudniejszych wyrazów gwarowych, w: Alina Kopoczek, Śpiewnik Macierzy Ziemi Cieszyńskiej, Cieszyn 1988, str. 375-380.
  4. Graham Greene, „Moc i chwała” (tłum. Bolesław Taborski)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski nieżywotny

(1.1) gospodarstwo, majątek ziemski

(1.2) ekon. dobro

(1.3) majątek, mienie

odmiana:

(1.1-3)

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. stateček m

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła: