Vento (original) (raw)

Wikipedio

Wikipedio

Pieter Kluyver (1816–1900)

Vento esas aero-fluo qua iras alonge la surfaco dil Tero. La vento naskas kande en proxima loki existas diferanta temperaturi ed aero-presi. La Suno varmigas l'aero, e la varma aero levas su. Lor la preso diminutas, e plu kolda aero fluas a la loko. Ca ciklo nomesas konvekto-fluo.

La rapideso e forco dil vento expresesas per gradi di Beaufort-skalo.

Beaufort-skalo m/sek. km/h. nodo deskripto efekto
0 12 3 4 5 6 7 8 9 10 1112 13 14 1516 17 min kam 0,3 0,3–1,5 1,6–3,3 3,4–5,4 5,5–7,9 8,0–10,7 10,8–13,8 13,9–17,1 17,2–20,7 20,8–24,4 24,5–28,4 28,5–32,6 32,7–36,9 37,0–41,4 41,5–46,1 46,2–50,9 51,0–56,0 56,1–61,2 min kam 11–5 6–12 13–19 20–28 29–38 39–49 50–61 62–74 75–88 89–102 103–117 118–133 134–149 150–166 167–183 184–201 202–220 min kam 1 1–3 4–6 7–10 11–16 17–21 22–27 28–33 34–40 41–47 48–55 56–63 64–71 72–80 81–89 90–99 100–109 110–118 kalma vento milda vento febla vento feblatra vento pasabla vento fortatra vento forta vento fortega vento buraskatra vento buraska vento forta burasko fortega burasko tifono (nur en libera atmosferood en uragano) “ “ “ 0 = fumo levas su (preske) vertikale.1-2 = folii di arbori movas e fumo montras la direciono dil vento.3-4 = folii e vergi movas.5-6 = mikra arbori shancelas e branchi movas.7-9 = granda arbori shancelas, vergi e tektala teguli separesas.10 = arbori falas e domi domajesas.11 = naturo e konstrukturi destruktesas severe.12+ = tre severega destrukto.

La skalo kreesis dal admiralo Francis Beaufort en 1805, ma originale ca skalo havis nur 13 gradi (de 0 til 12).