don/i (original) (raw)
*don/i UV
*doni
(tr)
Meti en posedon aŭ je dispono de iu, ĉu provizore, ĉu definitive: Ludoviko, donu al mi panon[1]; donu al la birdoj akvon, ĉar ili volas trinki[2]; al ĉiu el la infanoj mi donis po tri pomoj[3]; malriĉa virino […] petis ŝin, ke ŝi donu al ŝi trinki[4]; li donis al mi monon, sed mi ĝin tuj redonis al li[5]; al leono ne donu la manon[6]; sufiĉe jam mi servis ĉe vi, donu al mi mian salajron[7]; la rajdanto saltis de la ĉevalo, [kaj] donis al li la kondukilojn en la manojn[8]; Abraham […] prenis panon kaj felsakon kun akvo kaj donis alHagar, metante ĝin sur ŝian ŝultron[9]; Abimeleĥ […] ŝafojn kaj bovojn kaj sklavojn […] donis alAbraham [10]; la reĝo devis efektivigi la promeson kaj doni al li la princinon[11]; kolero pravecon ne donasPrV ; al feliĉulo eĉ koko donas ovojnPrV ; ĉia dono estas bonoPrV .
disponigi,donaci,konsenti,lasi,oferi,transcedi
Prezenti al ies percepto;montri eblecon: doni signojn per la okuloj[12]; mi donos al vi […] bonan konsilon[13]; mi ne povas doni al vi eĉ la plej malgrandan esperon ricevi lokon kune kun la infanoMarta ; en la donita okazo estos al vi pli oportune […] [14]; (figure) [tiuj] pordoj […] donis vidon al […] neinviteme aspektantaj koridoroj[15]; (figure) la katedralo […] vere donas la potencan impreson de grandeco kaj forto[16]; UEA […] sukcesis doni al [la kongresoj] novan multfacetan fizionomion de laboro[17].
Sciigi decidon, instrukcion ks: ĉu li donis al vi jesan respondon aŭ nean[18]? fine li donis sian permeson[19]; al kokino la ovo lecionojn ne donuPrV ; la homo donis nomojn al ĉiuj brutoj[20]; Adam donis al sia edzino la nomon Eva [21]; doni juĝon[22]; [li] donis al ili raporton[23]; ŝi ne plenumis la ordonon donitan[24];
asigni,destini,prezenti
(figure) Estigi,rezultigi, kaŭzi: ĉu la Kongreso donis iajn rezultatojn[25]? la longe dormintaj semoj komencis doni(produkti) la unuajn trunketojn[26]; la patrino donis al ŝi frapon sur la nazon[27]; estu tute trankvila, mi donos al vi kontentigon[28]; tiu malapero donis grandegan antaŭenpuŝon al la laboro[29]; nigran mortosimilan kapturniĝon […] donas la odoro de fendiĝanta kadavraĵo[30]; mi ne konsilas tion fari, parte pro tio, ke [tio] donus nun grandan konfuzon[31]; tia elparolado donas nenian malkompreniĝon[32]; se simila lingvo eĉ povus esti iam finita, ĝi en la fino absolute nenion donus[33]; unueco donas forteconPrV .
1.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 8
2.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 9
3.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 14
4.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 15
5.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 42
6.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 7
7.Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Feliĉa Joĉjo
8.Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Feliĉa Joĉjo
9.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 21:14
10.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 20:14
11.Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, La ora birdo
12.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Sentencoj 6:13
13.Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, La ora birdo
14.L. L. Zamenhof: Lingvaj Respondoj, Dua Parto – Gramatiko
15.H. A. Luyken: Pro Iŝtar, Ĉapitro 2a
16.Valdemar Langlet: Vojaĝimpresoj, En Peterburgo
17.Ivo Lapenna, Tazio Carlevaro kaj Ulrich Lins: Esperanto en Perspektivo, Tria Parto
18.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 31
19.Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, La ora birdo
20.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 2:20
21.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 3:20
22.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Psalmaro 10:18
23.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Nombroj 13:26
24.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Ester 1:15
25.L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la ferma ceremonio de la Sesa Kongreso Esperantista en Washington en la 20a de aŭgusto 1910 (a)
26.L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Tria Kongreso Esperantista en Cambridge en la 12a de aŭgusto 1907
27.H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Neĝa reĝino
28.Molière, trad. D-ro L. L. Zamenhof: Georgo Dandin, Akto Unua
29.Henri Vallienne: Ĉu li?, Ĉapitro Dekunua
30.Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Unua
31.L. L. Zamenhof: Lingvaj Respondoj, Unua Parto – Leksikologio
32.L. L. Zamenhof: Lingvaj Respondoj, Pri elparolado en teorio kaj praktiko, Respondo 56, Oficiala Gazeto, IV, 1911, p: 222
33.L. L. Zamenhof: Esenco kaj Estonteco, 7
afrikanse:
gee
albane:
jap
amhare:
ስጥ
angle:
give
arabe:
منح
armene:
տալ
azerbajĝane:
vermək
beloruse:
даваць, даць
bengale:
দিতে
birme:
ပေး
bosne:
daju
bulgare:
давам, дам
ĉeĥe:
dát, podat, podávat, poskytnout, poskytovat, udělit
ĉine:
付出 [fùchū]
dane:
giver
estone:
anda
eŭske:
eman
filipine:
magbigay
france:
donner ~o: don.
galege:
dar
germane:
geben ~i signojn per la okuloj: zuwzinkern. ~i (produkti) la unuajn trunketojn: austreiben (Pflanzen), sprießen.
guĝarate:
આપે
haitie:
bay
haŭse:
ba
hinde:
दे
hispane:
dar
hungare:
ad, nyújt, eredményez ~o: adás, adomány.
igbe:
nye
indonezie:
memberi, memberikan ~o: pemberian.
irlande:
thabhairt
islande:
gefa
japane:
与える [あたえる]
jave:
menehi
jide:
ℷעבן
jorube:
fun
kanare:
ನೀಡಿ
kartvele:
მისცეს
katalune:
donar
kazaĥe:
беру
kimre:
rhoi
kirgize:
берүү
kmere:
ផ្តល់ឱ្យ
koree:
제공
korsike:
dà
kose:
nika
kroate:
daju
kurde:
dayîn, dan
latine:
dabit
latve:
dot
laŭe:
ໃຫ້
litove:
duoti
makedone:
даде
malagase:
manome
malaje:
memberi
malajalame:
കൊടുക്കുക
malte:
jagħtu
maorie:
hoatu
marate:
देणे
monge:
muab
mongole:
өгөх
nederlande:
geven
nepale:
दिन
njanĝe:
kupereka
okcidentfrise:
jaan
okcitane:
donar, balhar
panĝabe:
ਦੇਣ
paŝtue:
ورکړي
pole:
dać, dawać, udzielać ~o: dar.
portugale:
~o: dar, entregar. 4. dar, entregar, aplicar, ministrar, administrar
ruande:
tanga
rumane:
da
ruse:
дать, давать ~o: дар.
samoe:
aumai
sinde:
ڏي
sinhale:
දෙන්න
skotgaele:
thoir
slovake:
dať, poskytnúť
slovene:
dati
somale:
siin
ŝone:
ipai
sote:
fa
sunde:
mikeun
svahile:
kutoa
taĝike:
додан
taje:
ให้
tamile:
கொடுக்க
tatare:
бир
telugue:
ఇవ్వాలని
tibete:
སྟེར་
turke:
vermek
ukraine:
давати
urdue:
دے
uzbeke:
berishi
vjetname:
cung cấp cho
volapuke:
givön
zulue:
pha
donaĵo
Io, kion oni donas: bona donaĵo, […] perfekta donaco [34]; iradu en amo, kiel Kristo nin amis kaj sin donis pro ni, donaĵon kaj oferaĵon al Dio[35]; viaj amikoj ja ne ricevas la donaĵojn pro bezono[36]; unu el la bastonuloj proksimiĝis kaj donis al mi du dikajn cigaredoskatolojn, la lastan donaĵon al la kompatinda pekinto[37].
angle:
gift
beloruse:
дар, падарунак, падачка
ĉine:
礼 [lǐ], 贈品 [zèngpǐn], 天賦 [tiānfù]
france:
cadeau
germane:
Gabe
indonezie:
hadiah, kado, karunia, pemberian
pole:
datek, dar
rumane:
dar, cadou
donema
angle:
generous
beloruse:
шчодры, дабрачынны
ĉine:
慨 [kǎi], 雍容大度 [yōngróngdàdù], 仁慈 [réncí]
france:
généreuse
germane:
freigiebig, generös
indonezie:
dermawan, murah hati
pole:
dobroczynny
portugale:
generoso
rumane:
generos
donitaĵo
Datumo, grando, variablo konata je la etapo de problemformulado kaj uzata por trovi serĉataĵon: la donitaĵoj de la problemo; ŝi forte penis penetri en la misteron de la vojaĝo de Omar, sed pro manko dedonitaĵoj, la peno estis sensukcesa[40]; meteologiaj donitaĵoj[41]; jen la necesaj donitaĵoj por via satelita instalaĵo koncerne Polan Radion[42]; kolekti statistikajn donitaĵojn pri la inflacio[43]; aŭtomata savkopio de la donitaĵoj en tekokomputiloj ofte mankas[44]; prognozo bazita sur donitaĵoj kolektitaj dum 10 jaroj[45]; laŭ la donitaĵoj de Izabela, f-ino Bolomaj aĝis 79 jarojn[46]; la fakaj donitaĵoj de l’ raporto ebligas scii, kian guston havas la mortiga substanco[47].
datumo
Rim.: PIV donas por tiu senco ankaŭ la formon donato; eblus diri simple donaĵo.
Io akceptita aŭ konata kaj formanta bazon de esploro, rezonado aŭ konduto: akceptu tion kiel donitaĵon.
aksiomo,antaŭsupozo,premiso
40.H. A. Luyken: Pro Iŝtar, Ĉapitro 17a
41.Johán Valano: Ĉu li venis trakosme?, 14
42. PEJNO Simono: Poloj per pelvo , Monato, 1995/04, p. 17
43. Lawrence Mee: La stelo, Monato, 2005
44. Rob Ebenau: Kiel protekti kontraŭ perdo kaj ŝtelo?, Monato, 2005
45. R. Roze: Vivisekcio de polenero, Monato, 1997/11, p. 12
46.Johán Valano: Ĉu vi kuiras ĉine?, 11
47.Johán Valano: Ĉu vi kuiras ĉine?, 13
angle:
1. datum 2. given, something taken for granted
beloruse:
1. данае (наз., зьвестка) 2. данасьць
ĉine:
1. 內情 [nèiqing], 消息 [xiāoxí], 告示 [gàoshì], 开球 [kāiqiú]
france:
donnée
germane:
1. Angabe, Detail, Datum (Information) 2. Annahme, Voraussetzung
hebree:
מה שניתן
hispane:
dato
hungare:
1. adat, adalék 2. adottság
japane:
与えられたもの[あたえられたもの], 既知のもの [きちのもの]
nederlande:
gegeven
pole:
1. dana (znana wartość) 2. dana (informacja)
rumane:
1. dată 2. dată
ruse:
1. данное 2. данность
ukraine:
давання, те, що дане, дарунок
aldonaĵo
Io aldonata; komplemento aŭ suplemento: la islama centro estas valora aldonaĵo al la bunta kulturo de moderna Irlando[48]; Eŭropa Unio preskribis jam antaŭ kelkaj jaroj aldoni en benzinon kvin procentojn da etanolo, nun EU altigis la aldonaĵon al dek procentoj[49].
a)
Kroma teksto kompletiganta aŭ modifanta la originan tekston: cirkulero kun aldonaĵoj[50]; s-ro Kertsch diktis al mi plurajn korektojn kaj aldonaĵojn[51]; la imagema popolo vestis la tutan aferon per pli-malpli fantaziaj aldonaĵoj[52]; mi devis kvazaŭ elkribri la purajn vererojn el amaso da nenecesaj, legendaj eĉ kelkfoje malveraj aldonaĵoj[53]; la tutan volumon konkludas kelkaj aldonaĵoj al la libro de Daniel, rakontantaj pri epizodoj[54].
b)
Malĉefa ingredienco, spicaĵo: oni laŭguste inkludu pliajn ingrediencojn kaj aldonaĵojn: lakton, kremon, ktp[55]; nefumitajn finaĵojn de cigaredoj oni konservis kiel aldonaĵon al memvolvitaj cigaredoj[56]; (figure) la gufujestroj […] ofertu bonajn kaj diversajn teojn, sukeron, lakton, eble mielon kaj citronon, bonaj noktaj aldonaĵoj estas trankvilaj koncertetoj kaj literaturaj laŭtlegadoj[57].
c)
Etendaĵo de ĉefa produkto: Intermeze, aldonaĵo al La Revuo Orienta[58]; tri aldonaĵoj riĉigas la ĉefan filmon: Bild-historio de CO, Fotogalerio kaj la ero Malantaŭ la kurteno[59]; uzi aldonaĵon ĉe sia kutima poŝtilo, [ekz-e] kontraŭspaman funkcion[60]; WarCraft 3 ricevis unu aldonaĵon nomatan The Frozen Throne [61].
48.Monato, Garbhan Macaoidh: Renkontiĝo kun kreskanta komunumo, 2004
49.Monato, Stefan Maul: Ekologio paradokse, 2011
50.La Ondo de Esperanto, 2003, № 11 (109)
51.Johán Valano: Ĉu ni kunvenis vane?, 5
52.H. A. Luyken: Pro Iŝtar, Ĉapitro XXIII
53.H. A. Luyken: Mirinda Amo, Ĉapitro VII
54.Monato, Carlo Minnaja: La Biblio nun estas (preskaŭ) kompleta, 2003
55.Monato, Garbhan Macaoidh: Manĝu por sano, samideano!, 2003
56.Monato, John Gobourne: Tiam ... kaj nun, 2012
57.Diversaj aŭtoroj: Kontakto 2011-2019, La IJK estas la homoj
58.Claude Piron: La bona lingvo, 5. La Arto De Vortfarado
59.Monato, Reinaldo Marcelo Ferreira: La movada koro sur viddisko, 2007
60.Monato, Franck Arnaud: Kia solvo por rubpoŝto?, 2003
61.Diversaj aŭtoroj: Kontakto 2011-2019, Videoludoj
angle:
addition, supplement
france:
ajout
germane:
Ergänzung 1.a Zusatz, Anhang, Begleitheft 1.b Zutat 1.c Zugabe
nederlande:
bijvoegsel
pole:
przypis, aneks
ruse:
добавление, приложение
*aldoni
Doni, meti, fari, diri plie, krom tio, kion oni jam donis, metis, faris, diris: li pagu, kaj li aldonu kvinonon de ĝia valoro kaj donu tion al la pastro[62]; se ni aldonas al ili (nedifinaj tabelvortoj) la literon „k“, ni ricevas vortojn demandajn aŭ rilatajn: kia, kial, kiam, kie, […] [63]; „tamen“, aldonis li, „mi estas ĉe vi“[64]; jen Mi aldonos al via vivo dek kvin jarojn[65]; al miaj konstruaĵoj mi aldonos ankoraŭ speciale konstruitan etaĝon, por montri mian genion[66]; ili trinku por ŝia sano, tion ŝi mem propramane aldonis en postskribo[67].
depreni,forigi
aldonita,bis
aligi,alvicigi,pliigi,suplementi
62.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Levidoj 5:16
63.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, §30.
64.B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro 16a
65.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jesaja 38:5
66.H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Io
67.H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Sub la saliko
afrikanse:
voeg
albane:
të shtoni
amhare:
ጨምር
angle:
add
arabe:
إضافة
armene:
ավելացնել
azerbajĝane:
əlavə etmək
beloruse:
дадаваць, дабаўляць
bengale:
যোগ করা
birme:
ပေါင်း
bosne:
dodati
ĉeĥe:
dodat, přidat, přiložit, připojit
ĉine:
添 [tiān], 添加 [tiānjiā], 搀加 [chānjiā], 附 [fù], 搭 [dā], 兌 [duì], 加入 [jiārù], 还说 [háishuō], 增 [zēng], 配成 [pèichéng], 互补 [hùbǔ], 募 [mù], 掺入 [chǎnrù]
dane:
tilføje
estone:
lisada
eŭske:
gehitu
filipine:
magdagdag
france:
ajouter
galege:
engadir
germane:
hinzufügen, ergänzen
guĝarate:
ઉમેરો
haitie:
ajoute
hebree:
לְהוֹסִיף
hinde:
जोड़
hispane:
añadir, agregar
hungare:
hozzáad, hosszátesz, hozzáfűz
igbe:
tinye
indonezie:
menambahkan
irlande:
cuir
islande:
bæta
japane:
加える [くわえる]
jave:
nambah
jide:
לייℷן
jorube:
fi
kanare:
ಸೇರಿಸಬಹುದು
kartvele:
რჩეულებში
katalune:
afegir
kazaĥe:
қосу
kimre:
ychwanegu
kirgize:
кошуу
kmere:
បន្ថែម
koree:
추가
korsike:
aggiungere
kose:
ukongeza
kroate:
dodajte
kurde:
lêzêdekirin
latine:
addunt
latve:
pievienot
laŭe:
ເພີ່ມ
litove:
pridėti
makedone:
додадете
malagase:
ampio
malaje:
menambah
malajalame:
ചേർക്കുക
malte:
żid
maorie:
tāpiri i
marate:
जोडा
monge:
ntxiv
mongole:
нэмэх
nederlande:
toevoegen
nepale:
जोड
njanĝe:
wonjezerani
okcitane:
ajustar
panĝabe:
ਸ਼ਾਮਿਲ
paŝtue:
اضافه
pole:
dodawać
portugale:
acrescentar, adicionar
ruande:
ongeraho
rumane:
adăuga
ruse:
добавить
samoe:
faʻaopoopo
sinde:
شامل
sinhale:
එකතු
skotgaele:
ris
slovake:
dodať, pridať, priložiť
slovene:
dodajte
somale:
ku dar
ŝone:
wedzera
sote:
eketsa
sunde:
nambah
svahile:
kuongeza
taĝike:
илова кардан
taje:
เพิ่ม
tamile:
சேர்க்க
tatare:
өстәргә
telugue:
జోడించండి
ukraine:
додавати
urdue:
شامل
uzbeke:
kiritish
vjetname:
thêm
zulue:
ukwengeza
aldonita
Io kion oni aldonis: pri tio ĉi ĉiu povas konvinkiĝi, ĉar al la nuna broŝuro estas aldonita plena lernolibro [68]; sur la flanko estis aldonitaj la nombroj de la paĝoj[69]; estos aldonitaj ankaŭ la nomoj kaj adresoj de ĉiuj[70]; ni sendas al vi tie ĉi aldonite la staton de via kalkulo fermita ĉe la fino de decembro[71].
(arkaismo) Sindona: [lia] koro estas plene aldonita al Li[72]; vi havas la plej bonan koron, vi estas al mi la plej multe aldonita[73]; ekstere staras du el miaj servistoj, fortmuskolaj viroj, tiel aldonitaj al mi, kiel amantoj[74]; ĝi postulas […] grandegan energion, paciencon kaj varmegan, senfine aldonitan amon al la entreprenita afero[75].
angle:
1. additional
beloruse:
1. даданы, далучаны, дадатковы 2. адданы, схільны
ĉeĥe:
přidaný
ĉine:
1. 另外 [lìngwài]
france:
2. attaché (dévoué) , dévoué
germane:
1. hinzugefügt, zusätzlich, ergänzt 2. hingewandt, zugewandt, hingegeben
hebree:
נוסף
hungare:
2. odaadó
indonezie:
1. adisional, ekstra, tambahan
japane:
追加した [ついかした], 添付した [てんぷした], 付録の [ふろくの]
nederlande:
2. toegewijd
pole:
dodany, załączony
rumane:
adăugat, adițional
ruse:
1. добавленный, прибавленный, приложенный
slovake:
pridaný
aldono
Aldonado, ago aldoni: la aldono de la sufikso de aktiveco aŭ pasiveco[76]; ĉiu regnano [...] devas obei ĉiam nur klarajn, tute difinitajn fundamentajn leĝojn [...] en kiuj neniu havas la rajton fari arbitre laŭ persona bontrovo ian ŝanĝon aŭ aldonon[77]; dum kalkulado […] per deprenoj kaj aldonoj li tenis sin al la ĉefa kerna sumo[78].
Aldonaĵo: mezurstango, havanta la longon de ses ulnoj kun aldono po manlarĝo[79]; kiam oni aĉetis ĉe la bulkisto spesdekan krakenon, oni ricevis kiel aldonon ses grandajn bulkojn[80]; la radikoj[n] ŝi volis uzi kiel aldonon al la kafo[81].
a)
Kromaĵo, io kromdonata: Alda […] eksidis en la interna ĉambro por legi la dimanĉan aldonon de ilia gazeto[82]; tiu ĉi libro estas depresaĵo el la literatura aldono de la gazeto PACO, 1969[83].
b)
Teksta krommaterialo kompletiganta aŭ modifanta la ĉeftekston: Oficialaj Aldonoj de la Akademio de Esperanto; „Aldono al la Dua Libro“; nur iam poste [...] ia aŭtoritata institucio enkondukos ilin en la vortaron oficialan, kiel „Aldonon al la Fundamento“[84]; temas pri la aldono al la Statuto, kiu estis akceptita ĉe la lasta balotado per 1570 voĉoj kontraŭ 192[85].
c)
Teksta krommaterialo helpanta uzi la ĉeftekston: ili estos reeldonitaj kune en formo de aparta broŝuro, kun aldono de la Alfabeta Registro[86].
apendico_2_,komplemento_2_,suplemento_1_
76.L. L. Zamenhof: Lingvaj Respondoj, Respondo 11, La Revuo, 1907, aprilo
77.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, antaŭparolo
78.Cezaro Rossetti: Kredu min, sinjorino!, 31. Ricevis Bandito Laŭ Sia Merito.
79.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeĥezkel 40:5
80.H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Vojkamarado
81.H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Ekzistas diferenco
82.Stellan Engholm: Infanoj en Torento, dua libro en la Torento-trilogio, Unua Parto
83. K. Čapek: Apokrifoj 2
84.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, antaŭparolo
85.E. Lanti: Vortoj de k-do Lanti, Dogmo ‐ Dogmiĝo
86.L. L. Zamenhof: Lingvaj Respondoj, Tria Parto – Jurisprudenco
angle:
1. addition 2.a addition, supplement 2.b addition, supplement 2.c appendix
beloruse:
дадатак, дабаўка
ĉeĥe:
dodatek, dodání, doklad, přidání (činnost), přídavek (výsledek), příloha
ĉine:
补脉 [bǔmài], 增补 [zēngbǔ], 餘補 [yúbǔ]
france:
2. ajout
germane:
Zugabe, Ergänzung 2. Zusatz
hebree:
תוספת
hungare:
1. hozzáadás, hozzáfűzés 2.a melléklet 2.b kiegészítés, kiegészítő 2.c függelék
indonezie:
tambahan 2.b lampiran
japane:
付加 [ふか], 追加 [ついか], 付録 [ふろく], 補遺 [ほい]
nederlande:
1. toevoegen (subst.) 2. bijvoegsel
pole:
1. dodanie 2.a dodatek 2.b dodatek, dopisek, aneks 2. przypis, aneks
portugale:
acréscimo, adição
rumane:
adaus, plată, supliment
ruse:
1. добавление 2. добавление, приложение
slovake:
dodatok, prídavok, príloha
ukraine:
додаток, добавка, додача
aldoniteco
(arkaismo)
Sindono: du malgrandaj ĉambraj hundetoj fariĝis la escepta objekto de ŝia amo kaj aldoniteco[87]; kiam mia aldoniteco estas tro granda, tiam mia amo forgesas bonajn manierojn[88]; paroli pri serioza korespondado aŭ serioza aldoniteco kaj ŝuldigeco kaj tiel plu [...] estus kompreneble malsaĝeco[89].
beloruse:
адданасьць
ĉeĥe:
oddanost, přidanost
germane:
Hingabe, Zugewandtheit
hebree:
תוספת
japane:
献身 [けんしん]
pole:
oddanie, poświęcenie się
rumane:
devotament, aditivitatea
slovake:
oddanosť
eldoni
Doni, elmeti eksteren: eldonu (eligi, enmanigu, elirigu) la fratmortiginton, por ke ni mortigu lin[90]; Li kondamnis ilin, eldonis (elmetis2) ilin al buĉado[91]; [tiu] plej profunda ĉerka tono, kiun li eldonis, povis esti prenata por rido[92]; donu al la fluto spiron per via buŝo, kaj la fluto eldonos(aŭdigos) tre bonan muzikon[93]; estas blinda frenezo eldoni (elspezi) tiom da mono por ludiloj[94]; li eĉ eldonis (proklamis) edikton, en kiu li deklaris, ke lia foresto ne daŭros longe[95]; mortverdiktojn li povas eldoni (deklari) ankaŭ el Antiumo[96]; [li] eldonis ordonojn, kiujn [neniu] kuraĝis plenumi[97].
Publikigi kaj vendigi ian ajn verkon: eldoni ĉiujn kvin partojn de la verko en la nuna tempo estas malfacilePrV ; mi volus la respondojn je ĉiuj demandoj eldoni kune, en unu libro[98]; Esperanta Jura Asocio kaj Andaluzia Esperanto-Unuiĝo eldonis la libron[99].
aperigi,editori,publici_2_,redakti
90.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, II. Samuel 14:7
91.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jesaja 34:2
92.Charles Dickens, trad. L. L. Zamenhof: La Batalo de l' Vivo, La Batalo de l' Vivo
93.William Shakespeare, trad. L. L. Zamenhof: Hamleto, Reĝido de Danujo, Hamleto
94.Stellan Engholm: Infanoj en Torento, dua libro en la Torento-trilogio, Unua Parto
95.Henryk Sienkiewicz, trad. Lidia Zamenhof: Quo Vadis, Ĉapitro 30a
96.Henryk Sienkiewicz, trad. Lidia Zamenhof: Quo Vadis, Ĉapitro 32a
97.Henryk Sienkiewicz, trad. Lidia Zamenhof: Quo Vadis, Epilogo
98.L. L. Zamenhof: Dua Libro de l’ lingvo Internacia, Dua Libro de l' Lingvo Internacia
99. R. Rotsaert: Kodo de Hamurabo, Monato, 1999/88, p. 24
angle:
publish
beloruse:
выдаваць, выпускаць
ĉeĥe:
vydat (knihu, zajatce), vystavit
france:
éditer
germane:
herausgeben 1. hergeben, ausliefern
hebree:
לְפַרְסֵם, להוציא לאור
hispane:
editar
hungare:
kiad (pl. könyvet)
indonezie:
menerbitkan
japane:
出版する [しゅっぱんする], 発行する [はっこうする]
nederlande:
uitgeven
pole:
wydać, wydawać
portugale:
publicar
rumane:
edita
ruse:
издать, издавать
slovake:
vydať
taje:
2. ตีพิมพ์
ukraine:
видавати
eldono
Ago doni: li ekĝemis […] post la eldono de [la] juĝo mortiga[100]; li sendis en la amfiteatron sian fidatan liberigiton, por ke ĉi tiu interkonsentu […] pri la eldono de ŝia korpo[101]; oni jam povus komenci la eldonon de plenaj vortaroj[102].
Ekzempleraro de verko publikigita samtempe, prezentanta saman staton de enhavo: la unua eldono de la Universala Vortaro[103]; la franca eldono[104]; trovante en unu eldono alian tradukon ol en alia[105]; la tuta eldono estas delonge elĉerpita[106]; kvar jarojn poste aperis ĉe TK/Stafeto reviziita kaj plivastigita dua eldono[107].
versio_2_
eldonkvanto
100.Ludoviko Lazaro Zamenhof: Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto, Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto
101.Henryk Sienkiewicz, trad. Lidia Zamenhof: Quo Vadis, Ĉapitro 65a
102.L. L. Zamenhof: Dua Libro de l’ lingvo Internacia, Dua Libro de l' Lingvo Internacia
103.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
104.Volter, trad. Eugen Lanti: Kandid aŭ la optimismo, Ĉapitro 22a
105.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
106.Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Antaŭvorto
107. Paŭl Peeraerts: La kvin vestoj de La Robaioj, Monato, 1998/01, p. 18
angle:
2. edition
beloruse:
выдаваньне, выданьне
ĉeĥe:
2. edice, vydání (tiskem), výdej
ĉine:
2. 本 [běn]
france:
2. édition
germane:
1. Herausgabe 2. Ausgabe, Auflage (Ausgabe)
hebree:
2. מַהֲדוּרָה
hispane:
2. edición
hungare:
2. kiadás (pl. könyvé)
indonezie:
2. edisi
japane:
出版 [しゅっぱん], 発行 [はっこう], 第~版 [だい~はん], バージョン
nederlande:
2. uitgave
pole:
1. wydanie 2. wydanie
portugale:
edição, publicação
rumane:
2. ediție
ruse:
2. издание
slovake:
2. edícia, vydanie
taje:
2. ฉบับ, ครั้งที่พิมพ์
ukraine:
2. видання
eldonanto
angle:
editor
beloruse:
адказны рэдактар, выдавец
ĉine:
編輯器 [biānjíqì], 出版单位 [chūbǎndānwèi], 出版者 [chūbǎnzhě]
france:
éditeur
germane:
Herausgeber, Verleger
indonezie:
editor
japane:
発行者 [はっこうしゃ]
nederlande:
uitgever
pole:
wydawca
eldonejo
Entrepreno kiu eldonas verkojn: Hachette iĝis grava eldonejo ankaŭ por Esperanto: ĝi aperigis la verkojn deL. L. Zamenhof [112]; ekzistas minimume dek ses sendependaj eldonejoj, kiuj regule aperigas librojn[…] esperantajn[113]; noto de la eldonejo: por povi pozitive reagi al tiuj ĉi subtenopetoj ni bonvenigas donacajn abonojn al Abonhelpa Fonduso de Monato[114].
angle:
publisher
beloruse:
выдавецтва
france:
éditeur
germane:
Verlag
indonezie:
penerbit
japane:
出版社 [しゅっぱんしゃ], 発行所 [はっこうじょ]
nederlande:
uitgeverij
pole:
wydawnictwo
portugale:
editora
eldoniĝi
Esti eldonata: legolibroj por komencantoj […] eldoniĝis je propra risko de la verkintoj[115]; la libro devas esti eldonota – li rekriis el la pordo – […] la propono estis alloga, sed post kelkminuta pripensado mi konvinkiĝis, ke ĝuste pro tio ĝi ne meritas eldoniĝi[116]; en 1999 eldoniĝis obligacioj je pli alta sumo[117].
angle:
be released
germane:
herauskommen (Werk), verlegt werden, ausgegeben werden
eldonisto
angle:
publisher
beloruse:
выдавец
ĉeĥe:
editor, nakladatel, vydavatel
ĉine:
出版者 [chūbǎnzhě]
france:
éditeur
germane:
Herausgeber, Verleger
hebree:
מוֹצִיא לָאוֹר
hispane:
editor
hungare:
(könyv)kiadó
indonezie:
penerbit
japane:
出版業者 [しゅっぱんぎょうしゃ]
nederlande:
uitgever
pole:
wydawca
portugale:
editor
rumane:
editor
ruse:
издатель
slovake:
vydavateľ
taje:
ผู้พิมพ์จำหน่าย
ukraine:
видавець
disdoni
Doni al multaj, distribui: ŝi disdonas manĝon al sia domanaro[121]; li ordonis disdoni neordinarajn rekompencojn al ĉiuj[122]; j ili malavare disdonas siajn diverstemajn opiniojn[123]; la ĝenerala kancelario disdonis senpage […] ŝvitbanejajn biletojnMetrop ; nobelo promesojn disdonas kampulo promesojn plenumasPrV .
angle:
give out, give away, distribute
beloruse:
раздаваць
ĉeĥe:
rozdat
ĉine:
俵分 [biǎofēn], 周延 [zhōuyán], 散佈 [sànbù]
france:
distribuer, répartir
germane:
verteilen
hebree:
לחלק
hispane:
repartir
hungare:
kioszt, szétoszt, eloszt
indonezie:
membagikan, mendistribusikan
japane:
分配する [ぶんぱいする], 配布する [はいふする]
nederlande:
uitdelen
pole:
rozdać, rozdawać, wydzielać
portugale:
distribuir
rumane:
repartiza, distribui, livra
ruse:
раздать, раздавать
slovake:
rozdať
tibete:
གྲེམས་&t_-a;གྲེམས་བཀྲམས་ཁྲོམས་
ukraine:
роздавати
fordoni
Tute kaj definitive doni: Abraham fordonis ĉion, kion li havis[124]; mi senigas min nun je ĉiaj personaj privilegioj, kaj fordonas ilin tute al la publiko[125]; ŝi fordonis al li kvar spesmilojn kiel monatan pagon por la luado de la ĉambretoMarta ; li volas fordoni sian vivon pro vanta admirado[126]; tiel mi fordonas mian animon al la diablo[127]; [ili] ne havis ŝuojn por surpiedigi, ĉar sian solan paron ili fordonis por ripari[128]; se muso nur unu truon disponas, ĝi baldaŭ la vivon fordonasPrV ; fordoni anseron, por ricevi paseronPrV .
dediĉi,forlasi,oferi
angle:
give away, give up, abandon
beloruse:
аддаваць
ĉeĥe:
obětovat, předat, zbavit se
ĉine:
走开 [zǒukāi], 交 [jiāo]
france:
faire don (de), sacrifier (faire don de qc)
germane:
weggeben, abgeben
hebree:
להעניק
hispane:
entregar
hungare:
odaad
japane:
与えてしまう [あたえてしまう], ゆだねる
nederlande:
weggeven, wegschenken
pole:
oddać, oddawać
portugale:
entregar
rumane:
abandona
ruse:
отдать
slovake:
obetovať, zbaviť sa
fordoniĝi, sin fordoni
(figure) Tute kaj plene sin dediĉi: ili fordonis sin al siaj kapricoj[129]; ĉiu fordonis sin al sia kurado, kiel ĉevalo, kiu flugrapide kuras en la batalon[130]; ili fordonis sin al malĉastado[131]; kun plena amo ŝi fordoniĝis al la objekto de sia laboradoMarta ; ĉu ŝi fordonis sin al vi tuj, subiteMetrop ? tiam mi komencis pli serioze fordoniĝi al mia revo[132]; ŝi fordonis sin al sia malĝojo[133].
angle:
to devote oneself
beloruse:
аддавацца
ĉeĥe:
obětovat, předat, zbavit se
france:
s'adonner
pole:
oddać się, oddawać się czemuś
portugale:
dedicar-se, entregar-se
rumane:
denunța
ruse:
отдаться, предаться
slovake:
obetovať, zbaviť sa
maldonema
Kiu ne volonte donas; avara: pri la Dio de la Malnova Testamento bildigta kiel „bravulaĉo maldonema, maljusta, kaprica kaj malbonvola“, McGrath rebatas per la aserto ke mem absolute ne kredas je tia Dio[134]; sinjoro Harpagono estas […] el ĉiuj mortuloj plej malmola kaj plej maldonema[135].
angle:
avaricious
beloruse:
скнарлівы, скупы
france:
avare
germane:
unfreigiebig, geizig
pole:
skąpy, nieszczodry
portugale:
mesquinho
redoni
Doni returne al la doninto ion, kion oni ricevis: mi redonas al vi la monon, kiun vi pruntis al mi[136]; post tri tagoj Faraono […] redonos al vi vian oficon[137]; li redonu la rabitaĵon, kiun li rabis[138]; maljuna sinjorino afable redonis la saluton per kapsigno[139]; Redonon de salut’ kaj bondeziroj // Tuj post’ alveno nia li elsendisHamlet ; oni prenas avide, oni redonas malrapidePrV .
reciproki,repagi
Rekompenci bonaĵon aŭ malbonaĵon ricevitan: Fernando […] al ŝi redonis la karesojn, kiujn ŝi al li malŝparis[140]; al maldiskretaj kaj senĉesaj demandoj, […] li povis redoni nur malprecizajn respondojn[141]; redoni al ĉiu laŭ lia konduto[142]; la Sinjoro redonos al li laŭ liaj faroj[143]; ŝiaj pekoj amasiĝis ĝis la ĉielo, […] redonu al ŝi, ĝuste kiel ŝi donis, kaj duobligu duoble laŭ ŝiaj faroj[144]; batata Hiksos redonas la batojn kaj iafoje mortigas la persekutanton[145]; oni prenas per manoj, redonas per piedojPrV .
repagi
Restarigi al iu ion, kion li perdis: petu la diojn, ke ili redonu al vi la saĝon[146]; miaj kisoj redonu serenan rigardon al viaj okuloj[147]; horo da ripozo al li redonis novajn fortojn[148]; mi ne povas redoni al li la feliĉecon[149]; redoni trankvilecon al ŝia animo[150]; redonu la pacon al la infanaroFK ; la varmo de la korpo redonis al ĝi la vivon FK ; hipnoto ankaŭ helpas redoni memorojn, kiuj[n] la persono ne plu memoras[151]; ili tiam redonis al mi esperon kaj inspiron[152].
Transdoni_3_,bildigi_2_,esprimi,reprodukti_2_: via desegno […] ne redonas sufiĉe la ideon kaj la karakteron de la originaloMarta ; [unu] frazo […] ne povas redoni la tutan intencitan mesaĝon[153]; la genia duopo […] brile redonis la majstroverkojn de Heine [154]; Hitler nur redonis, en demagogia formo, vaste regantan opinion, resumante popularajn antaŭjuĝojn[155]; plene fiaskis ankaŭ la klopodo de la aŭtoro plurloke en sia romano redoni en la dialogoj de la agantoj germanajn dialektojn aŭ eksterlandulajn misprononcojn de la germana[156].
transdoni,speguli_2_
Rim.: Kvankam Zamenhofa, tamen por ĉi tiu signifo la paŭsaĵo de formo nacilingva estas nelogika: oni donas nek ree, nek reen, oni pludonas la impreson, bildon ktp. Tial pli ĝusta vorto estastransdoni_3_. [Sergio Pokrovskij]
136.L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, §14.
137.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 40:13
138.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Levidoj 6:4
139.H. A. Luyken: Mirinda Amo, Ĉapitro 11a
140.Henri Vallienne: Ĉu li?, Ĉapitro Unua
141.Henri Vallienne: Ĉu li?, Ĉapitro Oka
142.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeremia 17:10
143.La Nova Testamento, II. Timoteo 4:14
144.La Nova Testamento, Apokalipso 18:6
145.B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro 4a
146.B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro 19a
147.B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro 13a
148.Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Kvina
149.Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Dekdua
150.H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Infano en la tombo
151.Diversaj aŭtoroj: Kontakto 2011-2019, Ĉefartikolo
152.Diversaj aŭtoroj: Kontakto 2011-2019, Intervjuo
153.Ivo Lapenna, Tazio Carlevaro kaj Ulrich Lins: Esperanto en Perspektivo, Dua Parto
154.Ivo Lapenna, Tazio Carlevaro kaj Ulrich Lins: Esperanto en Perspektivo, Dua Parto
155.Ivo Lapenna, Tazio Carlevaro kaj Ulrich Lins: Esperanto en Perspektivo, Kvina Parto
156. Pejno Simono: Atentokapta sed ruĝkrajoninda, Monato, 2001/01, p. 31
angle:
1. give back, return 2. compensate, pay back, repay, retaliate, get revenge 4. reproduce, express, render, reflect
beloruse:
аддаваць (назад), вяртаць, аднаўляць
ĉeĥe:
vrátit
ĉine:
回声 [huíshēng]
france:
redonner, rendre (redonner, reproduire), restituer, rendre la pareille, revaloir
germane:
wiedergeben 1. zurückgeben
hebree:
להחזיר
hispane:
1. devolver
hungare:
1. visszaad 2. viszonoz, visszafizet (átv.) 4. visszatükröz, visszaad
indonezie:
1. mengembalikan 2. membalas (dendam dsb.), membalas (perbuatan baik dsb.), memberi kompensasi, mengganti rugi
japane:
返す [かえす], 報いる [むくいる], 再現する [さいげんする]
nederlande:
1. teruggeven 2. weergeven, terugbetalen 4. weergeven
pole:
1. oddać, oddawać, zwrócić 2. oddać, oddawać, rewanżować się 3. zwrócić 4. oddać, oddawać
portugale:
devolver 4. reproduzir
rumane:
restitui, da înapoi
ruse:
1. отдать 2. воздать 3. вернуть 4. воспроизвести, отобразить, передать
slovake:
vrátiť
taje:
1. คืน 2. เอาคืน
tibete:
ཚུར་ལོག་པ་
ukraine:
віддавати, повертати
volapuke:
1. gegivön
transdoni
Doni al iu ion ricevitan de alia: [li] transdonis en liajn manojn ĉion, kion li havis[157]; idealoj transdonitaj al ni de niaj prapatrojHomaranismo ; religio komune-homa, kiun gepatroj povos sen hipokriteco transdoni al siaj infanoj[158]; ŝi trovis tie kuiristinon, al kiu ŝi transdonis la letereton, kiun ŝi ricevis de la libristoMarta ; prenu tiun ĉi glavon […kaj] transdonu ĝin al mia maljuna patro[159]; leginte ĝin, vi ne hontos transdoni vian ekzempleron al amiko[160].
Meti iun aŭ ion sub povon de alia: se vi ne pagos, mi tuj vin transdonos al la guberniestroFK ; mi al vi transdonas mian sortonIfigenio ; la administradon de la bieno ŝi transdonis al la edzo kaj lasis al li plenan liberecon[161]; kiam mi min pafmortigos, oni vin transdonos al la juĝo[162]; vi nun tuj ligos kaj transdonos al ni tiun ĉi kondamnitan krimulon[163]; mi transdonis la direktilon al la knabo[164].
Esprimi,prezenti_4_,reprodukti_2_,sentigi ideon, impreson, etoson ktp: la tradukon mi faris kun granda pietismo por la pola originalo kaj la lingvo Esperanto, penante eble plej fidele transdoni la enhavon kaj ĝian formon[165]; ĉio havigis al li hidan kaj nenaturan aspekton, pri kiu neniu priskribo kapablus transdoni adekvatan koncepton[166].
157.trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 39:4
158.L. L. Zamenhof: Homaranismo, Dogmoj de Hilelismo
159.Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Dua
160. D. Broadribb: Vi ne hontos transdoni vian ekzempleron, Monato, 2002:3, p. 25-26a
161.I. S. Turgenjev, trad. Kazimierz Bein: Patroj kaj filoj, 20a
162.N. V. Gogol, trad. L. L. Zamenhof: La Revizoro, Akto kvara
163.Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Dua
164.Daniel Defo, trad. Pastro A. Krafft: Robinsono Kruso, Parto 1a
165. A. Mickiewicz, trad. A. Grabowski: Sinjoro Tadeo, Antaŭparolo de A. Grabowski
166. C. Dickens, trad. W. Auld: La postlasitaj aferoj de la Klubo Pikvika, Ĉap. 3ª.
angle:
give over, hand over, transfer
beloruse:
перадаваць
ĉeĥe:
doručit, doručovat, předat, přenést, převést, tlumočit, vydat
ĉine:
传递 [zhuànyuè], 繳 [jiǎo], 已繳 [yǐjiǎo], 付 [fù]
france:
transmettre (donner ce qu'on a reçu)
germane:
übergeben 3. wiedergeben
hebree:
למסור
hungare:
átad, átnyújt
indonezie:
mentransfer, mengoper
japane:
渡す [わたす], 引き渡す [ひきわたす], 伝える [つたえる], 伝達する [でんたつする]
nederlande:
overhandigen
pole:
przekazać, przekazywać
portugale:
repassar, transferir
rumane:
înmîna, trece
ruse:
передать
slovake:
doručiť, odovzdať, prenechať
taje:
ฝากให้, มอบ
ludoni
(tr)
Luigi: ludoni al ili pecon da tero[167]; via sankteco ludonos al ni la kanalon por cent jaroj, kaj ni pagos por tio mil talentojn jare[168]; tial ke la mono mankis […], li ludonis aparte la du bienojn[169].
lupreni
angle:
rent, lease
beloruse:
здаваць у арэнду, даваць напракат, даваць унаём
ĉeĥe:
pronajmout (někomu)
ĉine:
貺 [kuàng]
france:
louer (donner en location)
germane:
verleihen, verpachten, vermieten
hebree:
להלוות
hispane:
ofrecer en alquiler
hungare:
bérbe ad, kiad
indonezie:
menyewakan
nederlande:
verhuren
pole:
dawać w najem (wynajmować), dawać w dzierżawę (dzierżawić)
rumane:
închiria, arenda
ruse:
сдавать внаём, сдавать напрокат, сдавать в аренду
slovake:
dať do prenájmu, prenajať
ukraine:
здавати внайми, напрокат, в оренду
oferdoni
Oferi, prezenti kiel oferon: neniu viro kaj neniu virino faru plue laboraĵon, pordondoni al la sanktejo. Kaj la popolo ĉesis alporti, kaj la alportitaĵo estis sufiĉa por la tuta farota laboro, kaj eĉ superflua[170]; pri centmil rubloj vi ĝin trompas, donante putran drapon, kaj poste vi dondonas dudek arŝinojn, kaj vi postulas ankoraŭ, ke oni donu al vi rekompencon por ĉi tio![171].
angle:
to offer up, sacrifice
beloruse:
ахвяраваць
ĉeĥe:
dát za oběť, obětovat, žertvovat
ĉine:
報盤 [bàopán], 建議過 [jiànyìguò], 提議過 [tíyìguò]
france:
offrir
germane:
anbieten
hebree:
להקריב
hungare:
áldozatul ad
indonezie:
mempersembahkan
japane:
寄付する [きふする], 奉納する [ほうのうする]
nederlande:
aanbieden
pole:
ofiarować, złożyć ofiarę
rumane:
introduce, sacrifica
ruse:
жертвовать (на что-л.)
slovake:
dať za obeť, obetovať
ukraine:
жертвувати
oferdono
Ofera, respekta, honoriga donaco: iuj parolis pri la templo, ke ĝi estas ornamita per belaj ŝtonoj kaj dondonoj[172].
dediĉo,omaĝo
angle:
offering, sacrifice
beloruse:
ахвяраваньне
ĉeĥe:
obětovaná věc, oběť, žertva
ĉine:
供物 [gòngwù], 飣 [dìng], 奉现 [fèngxiàn], 供 [gòng]
france:
offrande
germane:
Opfergabe
hebree:
קורבן
hungare:
áldozati adomány
indonezie:
korban, kurban, persembahan
japane:
寄付 [きふ], 奉納 [ほうのう]
nederlande:
offergave
pole:
ofiara, wotum
rumane:
ofrandă, sacrificiu
ruse:
пожертвование
slovake:
obeta (obetovaná vec), obeť
ukraine:
приношення, дарунок, пожертва, пожертвування
nomdona
Kiu donas nomon, unuafoje nomas: la reĝo invitis kvin saĝulojn al la nomdona ceremonio kaj petis ilin proponi bonan nomon por la reĝido[173].
Kiu donas sian nomon al iu aŭ io;eponima: la lingvaj rimedoj de Esperanto permesas distingi apartenon al la nomdona popolo de la lando disde landaneco[174].
beloruse:
1. які дае імя 2. эпанімічны
france:
1. nommeur (adj.) 2. éponyme (adj.)
germane:
namendsgebend
pole:
1. tworzący nazwę
portugale:
epônimo
nomdonanto
Donanto de nomo aŭ nova nomo al tio, kio ankoraŭ ne havis ĝin: abundegas eraroj kaj fuŝaĵoj en tiuj sciencaj nomoj [...]; kaŭzoj por tiu priplorinda situacio estas pluraj: nesufiĉa regado de Latino kaj/aŭ la greka, malzorgo kaj indiferenteco de nomdonantoj [...] [175].
Donanto de sia nomo al iu aŭ io alia;eponimo: la plej multaj bandestroj estas ankaŭ nomdonantoj de la orkestroj fonditaj de ili, ekzempleGlenn Miller, Duke Ellington, Benny Goodman [176].
beloruse:
1. той, хто дае імя 2. эпонім
france:
1. nommeur (subst.) 2. éponyme (subst.)
germane:
Namensgeber
pole:
2. eponim
portugale:
epônimo
sindona, sindonema
Preta servi ĉiuokaze al iu aŭ al io, ne zorgante pri sia intereso: via koro estu tute sindona al la Eternulo[177]; ofte amiko estas pli sindona ol frato[178]; plej sindona sklavino, ne forlasanta lin kiel ombro[179]; mi kore vin gratulas pro tiuj rezultatoj, kiujn donis via energia kaj sindona dudek-jara laborado[180]; oni devas favori per ĉiuj uzeblaj rimedoj la korajn, sciencajn, sindonemajn homojn, kiuj kuraĝas entrepreni tiun grandegan batalon[181]; ĝis hodiaŭ mi konsideris cin kiel sindoneman amikon[182]; mi bezonus personon fidindan kaj sindoneman, kiu min sciigus pri ĉio, kio okazas en la kastelo[183].
diligenta
angle:
devoted, self-sacrificing, helpful, generous, selfless
beloruse:
самаадданы, самаахвярны
ĉeĥe:
oddaný
ĉine:
不顧自己 [bùgùzìjǐ]
france:
dévoué, généreux (désintéressé)
germane:
hingebungsvoll, selbstlos
hispane:
altruista, desinteresado (en el sentido de no pretender sacar provecho)
hungare:
odaadó, önzetlen
indonezie:
berbakti
japane:
献身的な [けんしんてきな]
nederlande:
dienstvaardig, opofferingsgezind
pole:
oddany, przywiązany
portugale:
altruísta
rumane:
generos, atașat
ruse:
преданный, самоотверженный
slovake:
obetavý, oddaný
ukraine:
самовідданий
sindono, sindoneco, sindonemo
Servemo, helpemo senatenta al propra profito aŭ plaĉo: Ĉu oni rakontis al vi pri la sindono de Sara? ‐ demandis Tutmozis [184]; tion ĉi garantias al ni ne sole la konata energio kaj sindoneco de niaj Britaj amikoj, sed ankaŭ la karaktero mem de ilia lando[185]; kaj mi (...) nenion pli postulus, krom ke oni montru al mi sindonecon kaj estimon, estimon kaj sindonecon[186]; kia sindono, kia diligento, kia pacienco[187]!
abnegacio
184.B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, ĉap. 22a.
185. Zamenhof: La parolado antaŭ la Tria Kongreso Esperantista, Kembriĝo, 1907-08-12
186. N. V. Gogol, trad. Zamenhof: La revizoro, 2:8
187. C. Declerck: Aŭdace honesta romano, Monato, 1996:4, p. 24a
angle:
self-sacrifice, devotion, helpfulness, generosity, selflessness
beloruse:
самаадданасьць, самаахвярнасьць
ĉeĥe:
náklonnost, obětavost, oddanost, sebeobětavost
ĉine:
奉献 [fèngxiàn], 沉溺于 [chénnìyú], 献身 [xiànshēn]
france:
dévouement, don de soi, générosité
germane:
Hingabe
hispane:
entrega (desinteresada de uno mismo), altruismo
hungare:
odaadás, önzetlenség
indonezie:
bakti
japane:
献身的であること [けんしんてきであること]
malaje:
menambah, tambahan
nederlande:
opoffering, overgave, toewijding
pole:
oddanie, przywiązanie
portugale:
altruísmo
rumane:
afecțiune
ruse:
преданность, самоотверженность
slovake:
náklonnosť, obetavosť, oddanosť
tibete:
སྦྱིན་པ་
proveldono
beloruse:
спробнае выданьне, бэта-вэрсія (прагр.)
france:
version bêta, version d'essai
germane:
Probeausgabe
pole:
egzemplarz próbny
kritika eldono
beloruse:
крытычнае выданьне
france:
édition critique
germane:
kritische Ausgabe, Emendation
indonezie:
edisi kritis
pole:
wydanie krytyczne
portugale:
edição crítica
rumane:
ediție critică
administraj notoj
pri re~i 4.:
Tiu rimarko estas laŭ mi repripensinda, ĝi ja rilatas al la nun aldonitaj snc-oj "prezenti", "sciigi" signifante "reprezenti" / "resciigi" ion [WD] /rim/ La signifo de re~i/"don.re0i.kopii"/ ne estas derivebla el ties komponantoj; ĝi estas nelogika paŭsaĵo de plursignifa vorto angla-franca. /rim/