kecha - Vikilugʻat (original) (raw)

ke-cha

KECHA I ' sutkaning quyosh botgandan quyosh chiqquncha boʻlgan qismi', 'tun'. ◆ Razvedkachilarimiz .. uzoq kechani mizgʻimay oʻtkazdilar. Sharof Rashidov Bu ot qadimgi turkiy tilda 'belgilangan muddatdan ancha keyin' maʼnosini anglatgan kä:ch ravishidan (ЭСТЯ, III, 50) -ä qoʻshimchasi bilan yasalgan (ПДП, 392), keyinroq birinchi boʻgʻindagi ä: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan, soʻngra bu unli e unlisiga almashgan (Devon, III, 238; DS, 291): kä:ch + ä = kä:chä > kächä > kechä.

KECHA II 'bugundan oldingi kun'. Ahmadjon .. k ye-ch a institutda Aziz kandidatlik dissertai,iyasi yohlagan vahtda hizib ketgan bahsni eslab ketdi (Hamid Gʻulom). Bu ravish qadimgi turkiy tilda yasalgan kecha I otidan maʼno taraqqiyoti natijasida oʻsib chiq-qan: payt oti —> payt ravishi.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

  1. Sutkaning qorongʻi tushgandan tong otguncha oʻtadigan qismi; tun. ◆ Oydin kecha. ◆ Qorongʻi kecha. ◆ -Oyimni bir oydan beri koʻrganim yoʻq. Bir kecha yonida yotishni orzu qilaman, - dedi yengillanib Nuri. Oybek, „Tanlangan asarlar“ ◆ Sidiqjon yoʻlga tushish niyati borligini aytmasa ham, chol.. bu kecha shu yerda qolishni, erta sahar yoʻlga chiqishni maslahat berdi. Abdulla Qahhor, „Qoʻshchinor chiroqlari“
  2. Biror narsaga bagʻishlangan, odatda rasmiy va badiiy qismdan iborat boʻladigan kechki umumiy yigʻilish. ◆ Mehmonlar bilan vakillarning qizgʻin tabriklari, xayrli tilaklaridan keyin kechaning rasmiy qismi tugadi. Parda Tursun, „Oʻqituvchi“ ◆ Kecha oxirida Oʻzbekiston sanʼat ustalari katta konsert qoʻyib berishdi. Gazetadan
  3. Bugundan oldingi kun. ◆ Kecha sizni kutgan edim. ◆ Kecha ertalab, shaharni bir aylanib kelayin, deb chiqib ketgan. Abdulla Qodiriy, „Oʻtgan kunlar“

КЕЧА. Oʻzbek tilining izohli lugʻati (2022) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q.Adabiyotlar roʻyxati.

kecha

kecha

Ruscha ru

kecha
1 ночь; ◆ oydin ~ лунная ночь; ◆ qorongʻi ~ тёмная, глухая ночь; ◆ qoq yarim ~ ровно в полночь; ◆ ~lari ночами; ◆ yarim ~da в полночь; ◆ shu ~ этой ночью; ◆ ~ni ~, kunduzni kunduz deman не считаясь с тем, день или ночь; днями и ночами; ◆ ~yu kunduz днём и ночью, днями и ночами, круглые сутки; ◆ ~yu kunduz ishlash круглосуточная работа;
2 вчера; ◆ ~ kechasi вчера ночью; ◆ ~ kunduzi вчера днём; ◆ ~ kechqurun вчера вечером; ◆ kuni ~ только вчера; ◆ kuni ~ u shu yerda edi-ku! ведь только вчера он был здесь!; ◆ ~dan beri со вчерашнего дня; ◆ ~ kechgacha вчера до вечера;
3 вечер; вечеринка; ◆ adabiyot ~s и литературный вечер.