voyaedje — Wiccionaire (original) (raw)

Èn årtike di Wiccionaire.

Tayon-bodje latén « viaticus » (a vey avou les voyaedjes), lu-minme do tayon-bodje latén « via » (voye), çou ki dene on mot avou l’ cawete « -aedje » (des sustantifs fwaits so des nos).

• AFE :
  • diferins prononçaedjes : /vɔ.ˈjɛt͡ʃ/ /vɔ.ˈjat͡ʃ/ /vɔ.ˈjaːt͡ʃ/ (betchfessî ae).
  • prononçaedje zero-cnoxheu : /vɔ.ˈjɛt͡ʃ/ aschoûtez lu
• Ricepeures : vo·yaedje

voyaedje omrin

1. bodjaedje d’ ene djin å lon.
   • Li veye n’ est k’ on voyaedje. — Motî Forir (fråze rifondowe).
   • Et Mitan d’ Cok rapougne si ptit voyaedje abeye abeye; et zoupzouzoup d’ ene djambe so l’ ôte. — Båze di dnêyes di l’ Årdene nonnrece (fråze rifondowe).
   • Ti n' årès måy del linwe disk' al fén do voyaedje.
     Rihape bén vite ti tchike, et n' moenne nén tant d' araedje. — Toussaint Brahy, Toussaint Brahy, œuvres wallonnes posthumes, Li songe da Babilone, 1887, p.34 (fråze rifondowe).
2. perlinaedje.
   • Dji promete on voyaedje
     (Et djel frè a pîs dschås
     Po k' ti pregnes bon coraedje)
     A Notru-Dame di Hå. — François Barillié, Li camarad′ dè l'joie, 1852, Mi galant Gèra, p.94 (fråze rifondowe).
   • Si dji oizeu lyi fé etinde
     Por leye ki dj' edeure tant do må,
     Afîsse k' ele polaxhe mi comprinde
     Dji prometreu l' voyaedje di Hå ;
     Po k' Notru-Dame fjhaxhe li miråke,
     Di m' rinde on ptit pô pus hardi ... — Toussaint Brahy, Toussaint Brahy, œuvres wallonnes posthumes, Mad'leine, 1887, p.28 (fråze rifondowe).
3. bon voyaedje

• tournêye
• bodjaedje

voyaedje

1. indicatif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe « voyaedjî »
   • I voyaedje d’ onk a l’ ôte — Motî Toussaint (fråze rifondowe).
   • Li taesson voyaedje tote nute — Lucyin Mahin, Ène bauke su lès bwès d’ l’ Ârdene, p. 263 (fråze rifondowe).
   • I voyaedje bråmint — Motî d’ Bastogne (fråze rifondowe).
2. suddjonctif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe « voyaedjî »
   • Dji vou k’ on voyaedje.
3. kimandeu prezintrece, deujhinme djin do singulî, fôme camaerådrece, do viebe « voyaedjî »
   • Voyaedje la k’ ti vous, ti rtoumrè todi al plantchete.

Bodje « voy- », bodje A do viebe « voyî », avou l’ cawete « -aedje ».

voyaedje omrin

1. no d’ fijhaedje et no di çou k’ est fwait (accion et si adierça) do viebe « voyî ».
   • Kibén k’ c’ est pol voyaedje d’ on pezant coli ?
   • Kibén po l’ voyaedje des colis inte li Beldjike et l’ Amerike ? — Båze di dnêyes di l’ Årdene nonnrece (fråze rifondowe).
2. (pus stroetmint) (mot d’ rilidjon) pelrinaedje a on sint.
   • Nos avans prometou l’ voyaedje di Hêmixh. — Motî Toussaint (fråze rifondowe).
3. aler et vnowe po tcheryî des djins u des martchandijhes inte deus ponts, todi les minmes.
   • I n’ a pus k’ on voyaedje et tot serè abagué. — Motî Toussaint (fråze rifondowe et rarindjeye).

• Francès : pélèrinage (fr)