satelliet - WikiWoordenboek (original) (raw)

Nederlands

via een moderne taal en Oudfrans van Latijn satelles "begeleider" [1] [2]
- [1]: via Engels satellite, in de betekenis van ‘kunstmaan’ aangetroffen vanaf 1961 [3]
- [2]-[4]: via Frans satellite, in de betekenis van ‘hemellichaam dat een ander begeleidt’ aangetroffen vanaf 1763 [3]

enkelvoud	meervoud
naamwoord	satelliet	satellieten
verkleinwoord	satellietje	satellietjes

de satelliet m

(ruimtevaart) toestel dat in een baan om de aarde is gebracht
- Deze satelliet wordt gebruikt voor communicatie.
  ▸ Vanaf 400 kilometer hoogte gaat de satelliet wolken, fijnstof, zonnestraling en warmtestraling meten.[4]
(astronomie) hemellichaam dat een baan beschrijft om een ander, groter hemellichaam
▸ De vijf opvallende ringboogjes rond Neptunus worden in stand gehouden door de aantrekkingskracht van de kleine satelliet Galatea.[5]
(persoon) iemand die veel in de omgeving van een ander bevindt en zich sterk op die persoon richt
▸ Zijn vriend, Frits van den Berghe, die eerst als satelliet aan zijn zijde stond, maakte een zelfde ontwikkeling door.[6]
(politiek) land dat zich in de invloedsfeer van een machtiger land bevindt en zich sterk op dat land richt
▸ Zo is nu de Verenigde Staten de metropolis, die kapitaal (surplus) onttrekt aan zijn Latijns-Amerikaanse satellieten (aanvankelijk waren Spanje en Portugal de metropolis voor Latijns-Amerika; later werd het Engeland, dat al in de achttiende eeuw Portugal tot satelliet maakte en daarmee Brazilië tot indirecte kolonie).[7]

aardsatelliet ballonsatelliet communicatiesatelliet doelsatelliet	infraroodsatelliet killersatelliet kunstsatelliet maansatelliet	meteosatelliet microsatelliet omroepsatelliet radarsatelliet	ruimtesatelliet spionagesatelliet telesatelliet televisiesatelliet	verkenningssatelliet waarnemingssatelliet weersatelliet woonsatelliet

satellietafhankelijk satellietbaan satellietbeeld satellietbeweging satellietcode satellietcommunicatie satellietconstellatie	satellietdatum satellietfoto satellietfrequentie satellietgegeven satellietkaart satellietkanaal satellietland	satellietnavigatie satellietnavigatiesysteem satellietnavigator satellietnevel satellietomroep satellietontvangst satellietontvangststation satellietpositie	satellietschotel satellietsignaal satellietsnelheid satellietstaat satellietstad satellietsysteem satelliettelefonie satelliettelefoon	satelliettelevisie satelliettoernooi satelliettumor satellietuitzending satellietverbinding satellietvirus satellietwapen satellietzender

Engels: satellite (en) Frans: satellite (fr) m	Spaans: satélite (es) m

Het woord satelliet staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "satelliet" herkend door:

98 %	van de Nederlanders;
97 %	van de Vlamingen.[8]

↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
↑ satelliet op website: Etymologiebank.nl
1 2 "satelliet" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
↑ Weblink bron
Laura Wismans
“Weerkundigen kunnen straks ín de wolken kijken, onder leiding van het KNMI” (22 mei 2024) op nrc.nl
↑ Weblink bron
George Beekman
“De maan Galatea houdt ringboogjes rond Neptunus bij elkaar” (4 mei 2002) op nrc.nl
↑ Weblink bron
Leo van Puyvelde
De expressionistische kunst van St-Martens-Latem (vervolg) in: West-Vlaanderen., jrg. 11 nr. 6 (november/december 1962), Christelijk Vlaams Kunstenaarsverbond, p. 416 op Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
↑ Weblink bron
G. van Benthem van den Bergh
Imperialisme en ontwikkeling in: De Gids., jrg. 133 nr. 1 (januari 1970), Stichting De Gids, Amsterdam, p. 57
↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be